Wat ik soms wel doe is luisterboeken (ingesproken boeken) in de bieb lenen of downloaden van internet. Vervolgens luister ik ze af tijdens huishoudelijke klusjes zoals strijken of neem ik het in mijn discman mee naar bed 'voor het slapen gaan'. Soms is de stem van de voorlezer zo rustgevend dat ik er spontaan bij in slaap val (of zou dat geconditioneerd gedrag zijn, in vroeger tijden aangeleerd?). Ik zou dit natuurlijk ook met muziek- en radiouitzendingen kunnen doen, als ik iets naar mijn smaak vind. Misschien zal ik dat nog weleens doen, maar voor nu laat ik het maar even zo.

Auteursrecht
Op het blog van DVDW vond al even discussie plaats over het auteursrecht dat er de oorzaak van is dat veel muziek niet via podcasts binnen te halen is. Op muziek zitten rechten van de betreffende artiesten, terwijl die op gesproken radio-uitzendingen niet zitten. Zodoende zijn dus veel podcasts gesproken in plaats van gezongen/gespeeld en dat maakt het voor mij ook minder interessant; je kunt het dan niet meer als achtergrondgeluid gebruiken. Kennelijk is de muziekindustrie nog steeds niet toe aan het nieuwe delen dat op 'internet 2.0' zo gewoon is geworden. Zo is mijn nieuwste cd van Anouk (jawel, gekócht, niet gedownload!) wegens kopieerangst niet afspeelbaar op mijn pc, terwijl ik geen stereotoren (meer) heb. Omdat ik toch graag een muziekje luister als ik bijv. met het schrijven van een blogtekst bezig ben, heb ik haar liedjes maar gedownload en de cd in de kast gezet. Toch jammer!

Hoe goed artiesten hun producten ook proberen te beschermen tegen auteursrechtschending (zie Stichting Brein bijv.), het lukt ze niet; mensen zullen manieren blijven vinden om toch de muziek te delen. Wanneer zullen ze inzien dat het een verloren strijd is? Zo te lezen duurt dat nog wel even: op het NRC-blog van Marie-José Klaver lees ik dat de Europese Unie de rechten op muziek zelfs wil uitbreiden van 50 naar 95 jaar! Dit soort zaken weerhoudt ons bibliotheken er ook van om digitale muziek (en dan bedoel ik de mainstream-muziek) te kunnen uitlenen, erg jammer!

Meer lezen?
- Uitleg over muziekauteursrecht op website Buma/Stemra (lees ook het artikel "waarom auteursrecht?")
- De absurditeit van het auteursrecht door dr. Godfried-Willem Raes
- Diverse artikelen over muziekrecht door Arnoud Engelfriet
- Nieuwsdossier van NRC over auteursrecht
- De nieuwe wijze van omgaan met auteursrecht: Creative Commons

P.S.
Het nut van podcasting voor de bieb is denk ik niet zo groot; ik denk niet dat er veel animo zou zijn voor een opgenomen lezing op onze site. Dat is te saai en bovendien zou het mogelijkerwijs mensen ervan kunnen weerhouden naar de lezing toe te komen: gemiste inkomsten! Maar zeker ben ik er niet van, marktonderzoek zou uitsluitsel moeten geven!

                                             Voor dit ding, heb ik een concreet voorbeeld gebruikt: op de site van de NRC staat tussen de vaste rubrieken een rubriek Podcast. Ik bezoek al jaren de site van de NRC, maar ik heb nooit goed begrepen wat ik met podcast kan doen. Er wordt wel onderstaande uitleg gegeven, maar daar heb ik me nooit in verdiept. Het raadplegen van de site is altijd beperkt tot het lezen van het nieuws gebleven. Ik heb me nooit interesse gehad in andere dingen op de site van de krant. En helemaal niet in zaken die extra verdieping vereisen. Podcast leek me een technische aangelegenheid of een extra service die voor me niet bestemd is.  Maar toen ik van de week de site raadpleegde en de rubriek Podcast zag, was de link snel gelegd: Ik ga de NRC podcast gebruiken om mijn 15e ding te maken en tegelijkertijd om het geheim van podcast te onthullen. Ik heb de hieronder beschreven stappen op de site van de NRC gevolgd en met succes de uitzending over de soefi Roemi op mijn iPod kunnen downloaden en beluisteren.

"Uitleg over podcasten:

• Wat is een podcast? Een podcast is een radio-uitzending via internet. Een podcast wordt, als u dat wilt, automatisch op uw computer gezet (gedownload) zodra de uitzending beschikbaar is. U kunt de uitzending vervolgens gratis beluisteren, waar en wanneer u maar wilt. Hiervoor kunt u gebruik maken van iedere mp3-speler
• Hoe kan ik een podcast van NRC Handelsblad beluisteren? U kunt de podcast handmatig downloaden:
  • klik met uw rechtermuis op de tekst ‘download deze aflevering’,
  • kies voor ‘doel opslaan als’ of ‘koppeling opslaan als’,
  • kies een locatie op uw computer
  • klik op OK, het downloaden van de uitzending start.

• Hoe kan ik me abonneren op een podcast? Bovenstaande button staat bij iedere podcast van NRC Handelsblad. Via de button kunt u zich automatisch abonneren op de podcast. Als u op de button klikt en u heeft iTunes nog niet op uw computer geïnstalleerd, dan wordt u doorverwezen naar de site waar u het programma kunt downloaden. U kunt zich handmatig abonneren op een podcast van NRC Handelsblad:
  1. Open iTunes
  2. Klik in de menubalk op ‘Geavanceerd’
  3. Kies ‘Abonneer op podcast’
  4. In het lege veld dat nu verschijnt, moet u een (xml) code invoeren.
  5. Laat iTunes open staan en ga terug naar de pagina met de podcast
  6. De (xml) code vindt u door op ‘abonneer u op deze podcast’ te klikken.
  7. Bovenaan de pagina, in de ‘adresbalk’, vindt u de (xml) code.
  8. Klik één keer op de code.
  9. Gebruik de toetscombinatie Ctrl + C
  10. Ga terug naar iTunes en het veld (zie punt 4).
  11. Ga in het lege veld staan en gebruik de toetscombinatie Ctrl + V
  12. Klik op OK
  13. U hebt het abonnement geregeld.

  Als u voortaan iTunes opstart, bekijkt het programma of een nieuwe podcast van u abonnement binnen is. Als dit het geval is, start iTunes automatisch met het downloaden van deze uitzending."

 Ik heb uit het podcast archief van de NRC de Mevlana [23.11.2007] gekozen om te downloade en om die op mijn iPod op te slaan.

Na het klikken op de link verschijnt een scherm met veel informatie over de Soefi mysticus Mevlana die ook naar vorm en inhoud zeer gevarieerd is. Er staan internetlinks, verwijzing naar een museum, summiere info, een YouTube documentaire en een verwijzing naar een podcast die als volgt staat aangekondigd: "achtste aflevering van nrc.fm, het praatprogramma van NRC Handelsblad over actuele ontwikkelingen en achtergronden in cultuur, wetenschap en politiek vanuit Felix Meritis in Amsterdam..."

Dankzij de de uitleg op site van de NRC is de 15e ding snel gemaakt. Alleen, het downloaden naar de iPod en de communicatie tussen de iPod en iTunes ging het moeizaam. Maar dat ligt aan het leren manoeuvreren van de iPod, dat hoop ik tenminste. Ik had vaak problemen met het vinden van de iPod onder de optie "deze computer", ook verschijnt de iPod niet bij de optie opslaan als. Ik was hierdoor soms nerveus en liet ik dat ding een paar keer (iPod) vallen, en begon te twijfelen of het niet stuk is gegaan. Maar zo is het altijd bij internet en computers: Je bent bezig met iets en het lukt aardig, maar plotseling word je geconfronteerd met probleempjes en bijzaakjes die het genot verpesten.

Welke toepassingen zie ik voor podcast in de bibliotheek? De lezingen die door de bibliotheek worden georganiseerd op de site plaatsen en de lezers/luisteraars laten abonneren op de podcast. Ik ga hier natuurlijk niet voorbij aan de hindernissen i.v.m. de auteursrecht, maar het is de moeite waard om deze mogelijkheid te onderzoeken. Het gaat per slot van rekening om een grote klantengroep, n.l. luisteraars. Verder vind ik dat de bibliotheek het publiek kennis te laten maken met de nieuwste technologie door bv. een iPod Touch te leen ter beschikking te stellen. Hetzelfde moet ook gebeuren met de digitale boekenreader