Eurovision TV, Jan Demulder, Wim Dehandschutter, Sietse Bakker, Wouter Van Vliet, Oostende, Helsinki, Eurovion Winner's Tour, Euroviosion 2008 Winner's Tour, Eurovision Song Contest 2008 Winner's Tour, Dima Bilan Eurovion 2008 Winner

Uit de resultaten bleek voor de zoveelste keer dat je best veel goedgezinde buren en veel expats hebt.

Auteur en columnist Tom Naegels meent dat we dit jaar het Eurovision Song Contest hadden moeten boycotten. Ook weerlegt hij dat het Festival zo holebi is.

Holebisi Na Jalisi, Tom Naegels, Spijkerschrift, De Standaard, 24.05.2008

Alsof ze nog geen problemen genoeg hebben met adoptie, spermadonors en het gewauwel van Eva Pauwels. Nu krijgen de lesbiennes ook nog eens de schuld van de val van Ishtar. 'Het Eurovisie Songfestival is een amalgaam van televisiespektakel, camp en kitsch', moppert Marc Coenegracht, de Peter Koelewijn onder de societyjournalisten, in zijn analyse van zwarte dinsdag. 'Een hoogfeest van holebi's die met hoge eigendunk denken dat ze dit gebeuren in handen hebben.'

Holebi's? De ho's, ja, die. Maar de lebi's? Dat rare neologisme is net uitgevonden om de veel discretere laatsten niet te associëren met de gatpluimerij van de eersten! En nu gaan ze toch weer mee in het bad. Laat dit duidelijk zijn: als Ishtar sinds dinsdag door het leven gaat als ikdàchthetnishtar, dan ligt dat mogelijk aan de homo's, die zich massaal solidair verklaarden met hun broeder uit Israël of die Poolse die ooit een man geweest moest zijn, voor hij stierf. Maar niét aan de Stephanies en Yanaikas onder ons. Anders zat Malta nu wel in de finale.

Tenzij Coenegracht gewoon gevolg gaf aan de directieven uit Belgrado, om niet te openlijk homoseksueel te praten, te leven of te zijn. Holebi klinkt verhullender dan homo, met wat geluk denken die Serviërs dat het iets is uit die ishtaal die ze bij ons spreken. (Holebisi Na Jalini: zie je dat het vunzig was! En die Michel danste al zo fattig. Met zijn liertje pleziertje. En dat fruitige luitje.

'Kolosali krokodili'? Zeg maar niets meer. 'O bulo diti non slukati'? Als Michel daar al niet voor te vinden is, ons zeker niet gezien! Vade retro, bulo diti! Het moet trouwens een serieus vergiftigd geschenk geweest zijn, dat Servië het festival moest organiseren. Een land waar tweederde van de inwoners ervan overtuigd is dat homoseksualiteit een ziekte is.

Waar de Israëlische finalist een reëel risico loopt om de finale niet te halen, tenzij hij tot vanavond in zijn hotelkamer blijft. Waar Gay Prides traditioneel uit elkaar worden geranseld door milities met heimwee naar de zuiveringen van weleer. Zo'n land organiseert de grootste Gay Pride van het oude continent, de Studio 54 van de Europese tv, de musicalversie van Will & Grace. Om rond te toeteren dat ze helemaal mee zijn met het moderne Europa. Kom allemaal bij ons op vakantie! Maar ondertussen wel briefjes uitdelen: als u homo bent, gelieve dat niet te zijn.

Eigenlijk hadden we om die reden alleen al het festival moeten boycotten. Een beetje zoals Ann Van Elsen dat deed met de Miss World: goed weten dat je gaat verliezen, en dat verhullen met gewetensbezwaren. Ik hoop dat ons land op zijn minst protest heeft aangetekend tegen die kolosali homofobi? Als er bij Bart Peeters twee wodka-slempende kampbewaarsters met een zweep worden voorgesteld als 'typische Servische vrouw', dan eist Belgrado geheid excuses. Dan hebben wij ook recht op onze verontwaardiging.

Al zijn er landen die nog minder staan te springen om het Songfestival te organiseren. Gambia, om er maar een te noemen. Daar gaat president Yahya Jammeh homo's vanaf vandaag het hoofd afsnijden. Kwestie van uit de relatieve internationale anonimiteit te treden. Pech voor 'sexy loverman' uit Serekunda, die zich op cyberdating.com voorstelt als easy going gay in the Gambia. Look sexy all over my body which men have to look like.

Pech ook voor 63-jarige Björn uit Oslo, die op globalgayz.com vertelt hoe een sweet young gay friend uit Brikama hem heeft verlekkerd op de heerlijke naaktstranden in zijn land, en die door de webmaster gewaarschuwd wordt voor bedrog. Maar het meest pech voor de talloze straatarme Gambiaanse jongens, de meeste niet eens homo, die zich als hoertjes verkopen aan westerse toeristen, maakt niet uit van welk geslacht. Je zou verwachten dat hun president hen te hulp komt.

Neen, ze worden straks onthoofd. En dat terwijl de toeristische dienst van Gambia amper een maand geleden nog een hele delegatie Vlaamse journalisten naar het Sheraton van Brufut haalde: een volle week gratis op het strand en in een prauw, in ruil voor een jubelende reportage. 'Het echte Afrika ligt dichtbij', kopte toen Het Laatste Nieuws, boven een lofzang over 'de baobabs en kapokbomen, de primitieve dorpjes met lemen hutten, pindavelden en de stukken jungle met een ongelooflijke rijkdom aan vogels'. Over het sekstoerisme geen woord. In de andere kranten en tijdschriften moet het nog verschijnen: benieuwd of die nu enige schroom voelen.

Het minste wat we nu kunnen doen, is die toeristische goednieuwsshow verknallen. You can't eat your cake and eat it too: ofwel probeer je toeristen aan te trekken en dan gedraag je je beschaafd, ofwel ben je een land van koppensnellers, en dan zie je geen euro. Een beetje zoals bij Servië en Eurosong. Maar dan oneindig veel ernstiger.

Tom Naegels is schrijver

Spijkerschrift verschijnt wekelijks op zaterdag

Na elke uitschakeling hoor je hetzelfde: het sop is de kolen niet waard. Niet meer meedoen, wegblijven, gedaan, byebye ESC. "Het is nu met rode kaken wat beschaamd rondlopen in Belgrado. We hebben hier eigenlijk niks meer te zoeken, want Europa heeft nog maar eens keihard duidelijk gemaakt dat wij niks kennen van het Eurovisie Songfestival", schrijft Coenegracht.

Homo's met eigendunk

Hij wil Ishtar of de VRT niet beschuldigen. "Het Eurovisie Songfestival heeft echter allang niks meer met songschrijven te maken. Het is een amalgaam van televisiespektakel, camp en kitsch, een hoogfeest van holebi's die met hoge eigendunk denken dat ze dit gebeuren in handen hebben. En misschien is dat ook wel een beetje zo."

Jan Claeys voelde zijn concullega al van mijlenver aankomen, en diende hem meteen van antwoord. "Moeten we nu luisteren naar het gekwaak van de criticasters en nooit meer naar het Songfestival afreizen? Natuurlijk niet, laat ze maar doen. Het zou doodzonde zijn. Het festival is entertainment, amusement en vooral traditie. Het zorgt al meer dan vijftig jaar voor vrolijke familiefeestjes. En dat geef je allemaal niet op omdat het een paar jaar minder goed gaat. Net zoals we niet moeten luisteren naar onnozelaars die vinden dat we de Rode Duivels moeten opdoeken omdat ze het EK of het WK niet halen. Wat een onzin. Straks moeten we onze kustlijn afbreken omdat we een paar slechte zomers gehad hebben. Al dat negativisme: wij doen daar niet aan mee!"

Formule herbekijken

Wel zijn beide heren het eens dat onze Vlaamse Eurosong-formule moet herbekeken worden. Is het nog te verantwoorden, het Eurosong-spektakel. Om de twee jaar in februari een grootse show organiseren, een mini-Idool voor BV's.

Coenegracht: "Doorgaan zou een belediging zijn. Nu niet ingrijpen zou vanwege de VRT-top hét signaal zijn dat men niet geeft om ons imago in het buitenland, maar dat enkel de kijkcijfers van 'Eurosong' belangrijk zijn. De VRT moet een frisse wind door de Vlaamse showbusiness jagen. Geef talenten als Sandrine, Brahim, Geena Lisa het hele jaar door de kans om hun talenten te ontwikkelen."

Claeys: "Maar misschien moeten we nu wel van tactiek veranderen en ook voor een circusact kiezen, en niet voor een liedje. Waar is Kabouter Plop als je hem nodig hebt? Hadden we iemand anders dan Ishtar moeten sturen? Neen. Hoe fijn Brahim, Nelson, Sandrine en The Paranoiacs ook klonken ... ze zouden hier niet zijn opgevallen op het podium. Ook na de bittere pil van gisteren blijf ik ervan overtuigd: Ishtar was de enige juiste keuze voor Belgrado. Het was de inzending van alles of niets. Hoe hard we ook geloofden in alles, het is gisteravond niets geworden."

Terugplooien of verder kijken?

Het is een optie, wedstrijden organiseren voor eigen publiek. Maar waarom weer dingen doen voor eigen markt? Want wat zijn de alternatieven? Idool, Star Academy, X-factor, Steracteur Sterartiest, Zo is er maar één, … allemaal introverte, haast autistische liedjeswedstrijden. Recyclage van bestaand materiaal. Is dat de oplossing? Is het de oplossing dat we moesten zappen naar Mijn Restaurant?

Natuurlijk is Eurosong dure kitsch, natuurlijk is het Songfestival zelf een verheerlijking van ons-kent-ons. Maar moeten we daarom in een hoekje kruipen en mokken? Heel constructief!

Het ESF blijft een culturele ontmoetingen in een Europa dat naar eenmaking streeft. Gaan we echt het asociaal kind van de klas spelen? Neen toch. We moeten blijven gaan. Eurosong hervormen, absoluut, maar blijven delegaties sturen. En zorgen dat we op een andere manier in het Europees nieuws komen dan met slecht voetbal, Brussel-Halle-Vilvoorde of non-regeringen.

Benjamin

De Tijd interesseert zich ook aan het ESF, en meer bepaald aan het politieke aspect. Raf Van Bedts is niet alleen voorzitter en hoofdredacteur van Eurosong.be, hij is ook politicoloog. In het financieel dagblad vertelt hij hoe de ex-Ootstblok landen het Songfestival gebruiken om zich te bewijzen. Ze willen tonen dat ze klaar zijn voor Europa.

"De geschiedenis herhaalt zich", Thomas Peeters, De Tijd, 20.05.2008.
Hoe belangrijk is het Songfestival voor Servië als jonge natie in Europa?

Van Bedts: 'Even belangrijk als voor Estland, Letland en Oekraïne. Servië heeft bij ons een slecht imago: de Balkanoorlogen, de crisis rond Kosovo, de conservatieve houding tegenover holebi's. De Serviërs willen zich op het Songfestival tonen als een pro-Europese, vredelievende en vooruitstrevende natie. De wedstrijd komt op het juiste moment, zeker door de politieke instabiliteit van de afgelopen maanden en de zware verdeeldheid over de erkenning van het onafhankelijke Kosovo.'

'Ik vraag me af in hoeverre het Songfestival in de hoofden van de Serviërs zat bij de verkiezingen van vorige week. Ik zeg niet dat de pro-Europese alliantie de stembusgang heeft gewonnen dankzij het Songfestival. Maar ik denk wel dat de Serviërs zich er door de hype rond het evenement en het feit dat heel Europa over hun schouders meekijkt een beetje meer van bewust zijn geworden dat hun toekomst in Europa ligt.'

Toch nog meegeven hoe Van Bedts de fameuze blokvorming en vriendjes politiek ziet, en hoe hoog hij de kansen van Ishtar inschat.

Hoe komt het dat de landen uit ex-Joegoslavië elkaar bevoordelen ondanks hun bloedige burgeroorlogen?

Van Bedts: 'Die mensen zien het verschil tussen een liedje en een politiek probleem. De interfamiliale banden zijn ook veel steviger in die regio. Ten tijde van het communisme vonden in ex-Joegoslavië massale volksverhuizingen plaats. Verwantschap primeert op politiek. Ik durf wedden dat Vlaanderen en Wallonië elkaar ook punten zouden geven als ze ooit apart moeten deelnemen aan het Songfestival.'

[…]

Hoe schat u de kansen van onze inzending Ishtar in?

Van Bedts: 'Je mag van het Songfestival geen carnavalsfeest maken als carnaval je huisstijl niet is. Dat heeft Ishtar goed begrepen. Het debacle met Kate Ryan heeft ook bewezen dat je beter niet naar ginds gaat met ideale schoondochters en mainstream popliedjes. Is dat een garantie op succes voor Ishtar? Het wordt erop of eronder. De grijze middenmoot is geen optie.'

'Je moet opvallen op het Eurovisiesongfestival, maar ook authentiek blijven. Ishtar heeft beide. De muziek is apart, maar wel écht. Vorig jaar eindigde de travestiet Verka Serduchka tweede voor Oekraïne. Die man speelde geen typetje, hij was echt. En gecontesteerd in eigen land, zoals Ishtar bij ons. Dat is een goed teken. En misschien scoren we met dat vreemde, onbestaande taaltje van 'O Julissi Na Jalini' voor één keer eens goed bij onze Oost-Europese vrienden.'

... jullie weten wat je te doen staat op 20 mei!

(voor het geval je het nog niet gehoord hebt: )