Ronny De Schepper

Eddy Wally: Gewéldig! Ik ben daar enorm goed ontvangen. Elke dag moest ik optreden voor tussen de vier- en de achtduizend mensen in een internationaal programma. U moet zich dat een beetje voorstellen zoals een Songfestival. Er waren daar mensen uit Zweden, Polen, Argentinië... Dat festival heette "Zomermelodieën".

- En werden er dan ook prijzen uitgedeeld?

E.W.: Zeker, ik heb daar de derde plaats in de wacht gesleept.

- En verder? Nog bepaalde anecdoten?

E.W.: Eerst heb ik opgetreden in Moscou, daar heb ik Elton John ontmoet. “Mister Wally, I remember you!” zei hij. “You are the entertainer of the world!” Daarna ben ik doorgevlogen naar Leningrad, waar ik acht of negen concerten heb gegeven met een orkest van 21 mensen en een koor van acht zangers en zangeressen. Daarna ben ik doorgevlogen naar een paar plaatsen in het binnenland en uiteindelijk naar Kiev.

- Dat moet wel een tijdje in beslag genomen hebben?

E.W.: Een maand en drie dagen heb ik in de Sovjet-Unie verbleven.

- Dan heb je wellicht ook wel de tijd gehad om nog wat rond te neuzen?

E.W.: Ik zal u zeggen, wij hadden voortdurend een autobus, een taxi, een trein, een yacht en een vliegtuig tot onze beschikking. Gewoonlijk was het zo dat we twee shows per dag deden, 's middags en 's avonds, maar toch moesten we 's morgens om tien uur paraat zijn, want dan reden we met de ganse groep, dus orkest en iedereen, naar de prachtige musea van in de tijd van de tsaar. Ik herinner me nog dat ik speciaal schoeisel moest aantrekken om op dat geweldige parket te lopen. In Leningrad heb ik verder de prachtigste schilderijen gezien die ik ooit in mijn leven heb gezien: werk van Rubens, Van Dijck, noem maar op. Ook ben ik ontvangen door de minister van cultuur in Kiev en daar hebben we allemaal een geschenk gekregen.

- Indrukwekkend. Maar terug naar de huidige realiteit. Ik heb wel wat moeite gehad om u te pakken te krijgen, want u doet nog steeds de markt. Ik vraag me dan ook af, is dat niet schadelijk voor uw stem? U moet toch in weer en wind de baan op?

E.W.: Schadelijk? Mijn stem is nog altijd precies als vroeger. Op die manier behoud ik juist de sterkte van mijn stem. Anderen doen dat door aan sport te doen zo, maar dit is mijn sport.

- Alvast veel succes, want - tussen ons - het Sportpaleis vullen...

E.W.: Ach, ik ben gewoon van grote shows te maken, overal in België heb ik bomvolle zalen. Ik kan alleen beloven dat ik mijn best zal doen en een prachtige show zal laten zien.

* * *

Net als Kuifje ging Eddy Wally naar Amerika en naar Rusland, maar hij kwam er wel met heel andere denkbeelden uit terug. Als Kuifje een padvinder is in een wereld waarin Helden en Boosdoeners heel duidelijk herkenbaar zijn, dan heeft Eddy Wally zijn pad reeds gevonden in "Le meilleur des mondes possibles". Een wereld bevolkt met allemaal "lieve mensen", rode rozen en witte duiven, waarin Eddy zelf zich in alle nederigheid "prins" kan noemen, zoals de kaft van het boek "Ik, Eddy Wally", reeds getuigt.
De legende wil dat Eddy Wally dit boek aan journalist Piet Wollaert van "Het Volk" heeft gedicteerd. Even nederig als Wally zelf schrijft Wollaert immers dat hij het boek "Enkel hier en daar voor consumptie (heeft) aangepast". Dat belet echter niet dat er constructies in voorkomen zoals: "Ik heb daar in de Nieuwe Wereld in 1973 begonnen met zeven optredens".
Toch heb ik de indruk dat Wollaert van twee walletjes (Wallytjes?) wil eten. Enerzijds zal zijn geëxalteerde stijl zeker de E.W.-fans aanspreken, maar anderzijds wordt er mijns inziens subtiel met hem de draak gestoken, zoals de "per ongeluk" verkeerd geplaatste legende ("Even ontspannen met Zwarte Lola" bij een bedscène) of de passage over het wijwater uit Lourdes dat hij meeneemt naar Moskou.
Zelf wilde ik ook wel eens weten of Eddy Wally naast wijwater ook wel eens een boek meenam op reis. Meer nog: wat was het eerste boek dat hem is bijgebleven? We kregen echter niet Eddy maar Marina Wally aan het lijntje: "Nee, mijn vader is niet thuis, maar kan ik niet op uw vraag antwoorden, ik ben tenslotte toch ook zangeres?” drong ze aan. En, verdomd, ze had nog gelijk ook. Dus mocht ze mij haar geheime fantasieën vertellen: “Ik lees graag Mijn geheim,” fluisterde ze me toe. “En als kind Jommeke of Suske en Wiske. Dat lees ik trouwens nu nog altijd graag."
En zo zie je maar weer: alle groten der aarde hebben mij hun diepste zieleroerselen toevertrouwd. Eat your heart out, Serge Simonart!

Ronny De Schepper

Vanaf de 19de eeuw begonnen de rondreizende kermistenten, waar artiesten gevarieerde optredens verzorgden, meer en meer naar vaste zalen uit te wijken. In Groot-Brittannië spreekt men dan van ‘music-hall’. In de Verenigde Staten overheerst de term ‘vaudeville’, terwijl in Frankrijk ‘vaudeville’ op een komedie slaat met liederen en populaire melodieën. Het ‘variety theater’ kent eveneens een nuancering in de Verenigde Staten: daar slaat het eerder op een ontspanningsplaats die door alcoholici en prostituees bezocht werd. In Frankrijk spreekt men eerder van ‘café-concert’ of ‘café-chantant’, in Duitsland ‘singspielhalle’ of ‘tingeltangel’ en in Rusland ‘myuzik-kholl’ of ‘estrada’. In België hield men het voornamelijk bij ‘variététheater’, ‘théâtre de variétés’ of ‘théâtre des variétés’.

Een Belgische theaterencyclopedie, ‘Theater A-Z’ van Kröjer, definieert ‘variété’ als volgt: “Populaire schouwburgen waar dranken werden geconsumeerd tijdens de opvoering van komische en sentimentele stukken. De eerste variété-schouwburg te Londen was de ‘Canterbury’ (1837). Het genre kwam zeer in trek en vele andere gelegenheden van die aard werden opgericht zoals ‘Gilbert’s’, ‘Rodney’, ‘Lord Nelson’, ‘Cambridge’, ‘Foresters en ‘Upper March’.”

De Franse ‘Dictionnaire Encyclopédique du Théâtre’ van Corvin voorziet op zijn beurt geen plaats voor de term ‘variété’, maar wel voor ‘music-hall’: “Le terme apparaît vers 1862. Le music-hall est alors l’héritier triomphant du café-chantant né dans les années 1770 et du plus récent café-concert. Ce dernier, sous la restauration, offre, en plein air, à des consommateurs nonchalantes, des spectacles hétéroclites faits de chansons et d’attractions foraines. Le succès de la formule, le développement des techiques de la scène, les impératifs commerciaux, tout cela pousse à construire des salles ad hoc: L’Eldorado, L’Alcazar, Le Bataclan, Les Folies Bergère. Dans les dernières années du siècle, surgissent Le Moulin-Rouge (1889), Le Casino de Paris (1890), L’Olympia (1893).”

In een wisselwerking tussen aanverwante zalen in binnen- en buitenland werden internationale variété-artiesten aangetrokken. De uitvinding van de trein had het reizen immers gemakkelijker gemaakt, wat een onontbeerlijk onderdeel was van het leven van de variétéartiesten en hun programmatoren. Dankzij het sterk ontwikkelde transportnet, dat sinds de negentiende eeuw uitgebouwd werd, konden de artiesten zich gemakkelijker verplaatsen met trein of boot en verliep de communicatie stukken vlotter via telefoon en telegraaf. Dit maakte het voor de impressario's gemakkelijker om met internationale artiesten te werken, zowel met artiesten uit het eigen continent als met artiesten uit Noord- en Zuid-Amerika.

Ook de pers wekte de indruk dat de wereld kleiner geworden was. Dankzij uitvindingen als de trein, de telegraaf en de telefoon kon men het wereldnieuws sneller verspreiden. De pers kwam ook de variété-exploitatie ten goede. Zo werden internationale dagbladen voor variétéartiesten opgericht, veelal vanuit Groot-Brittannië, zoals 'The Music-Hall and Theatre Review', 'The Encore', 'Music-Hall Revue', enz. Die boden advertentieruimte voor variétéartiesten aan en bevatten recensies van verschillende acts. Ook 'Der Artist' was een gekend informatieblad met betrekking tot het variététheater op het continent. Bovendien konden zich duizenden artiesten aansluiten bij organisaties als de 'Société des Artistes Lyriques et de Music-Hall', dankzij de nieuwe communicatiemiddelen. In 1908 waren bij deze vereniging zo'n 15000 internationale artiesten aangesloten.

Deze artiesten traden in de theaters het ganse jaar door op. Voor de publiciteit werd hierbij gretig gebruik gemaakt van referenties met verwijzingen naar reeds lang vergeten zalen: "Original comique de la Scala d'Anvers", "Etoile de l'Eldorado de Paris" of "Chanteuse de l'Eden Théatre de Bruxelles et du Palais de Cristal de Marseille". Maar de affiches bevatten ook steeds ronkende gegevens omtrent de geheimzinnigheid van sommige nummers waardoor de nieuwsgierigheid van het publiek extra werd aangewakkerd. Zo kon men in 1885 in het Eden Théatre getuige zijn van "la disparition instantanées d'une dame, sans miroirs ni trappes".

Ook pseudo-dokters en -genezers lokten enorm veel volk en waren een onderdeel van de show. Zo was er "de mechanische tovenaar van Dokter Madame, daarbij voor den eerste maal de wijze van werken van de Pulsocom zal te zien zijn" of "Sequah", die dagelijks in de Valentino, wonderbare genezingen van alle mogelijke kwalen volbracht. Daarbij deden de kwakzalvers gouden zaken met de verkoop van poedertjes, drankjes en zalfjes.

De revue kan als een uitloper van de pantomime beschouwd worden. Een revue lijkt wel een combinatie van een pantomime met liederen en parodieën van populaire farces. Het genre kwam pas op het einde van de negentiende eeuw tot stand. De naam ‘revue’ zou afkomstig zijn van een serie van scènes die ‘en revue’ passeerden. Het was oorspronkelijk een collage waarin de opmerkelijkste gebeurtenissen uit een jaar of een seizoen hernomen werden. Dit waren zowel lokaal politieke als artistieke evenementen of gebeurtenissen in diverse tableaux, met veel dans en komische scènes zonder pretentie. De revue zorgde ervoor dat het tijdperk van het ballet in het variététheater werd afgesloten. De tableaux vertoonden thema’s met antieke visies, evocaties van tropische wouden, eilanden uit Oceanië enz. Vaak was het exotisme tevens een aanleiding voor erotisme. Dat was b.v. ook het geval bij reproducties van beroemde tableaux, zoals bij ‘Le Troupe Flora’ met haar ‘tableaux vivants d’après les maîtres célèbres’. Denken we b.v. maar aan “le déjeuner sur l'herbe”. De verschillende tableaux volgden elkaar goed op met behulp van ingenieuze decorsystemen, terwijl ze aaneengepraat werden door een compère en een commère en ondersteund werden door muziek en collectieve dansen.

De revue kon weken en maanden in een stad lopen om daarna de rest van de provincie aan te doen. Om naar plaatselijke actuele gebeurtenissen te kunnen verwijzen, werd naargelang van de omstandigheden het stuk geregeld voor een deel herschreven. André De Poorter merkt op dat een dergelijke techniek eveneens onder de clowns in het circus werd gebruikt. Vaak gingen zij even voor de voorstelling een pint pakken in een lokaal café waar ze de laatste nieuwtjes van het dorp te horen kregen, om die dan te verwerken in hun show van die avond.

Jacques-Charles onderscheidt drie soorten revues: de revue sensuelle, de revue satirique en de revue à grand spectacle. De revue à grand spectacle was vooral gericht op een weelderige mise-en-scène van sketches, dansen en chansons, terwijl de revue satirique een aanklacht was van bepaalde maatschappelijke gebeurtenissen. Bij de revue sensuelle kwam het erop aan de toeschouwer te prikkelen met de aanwezigheid van vele ‘girls’.

Na 1900 ging het de variété- en revuezalen pas goed voor de wind. Zeker toen daarbij de opgang van de film voor meer afwisseling in de programma's zorgde, was het publiek volledig voor deze formule gewonnen. Al snel werd de concurrentie onder de zalen groot en deed men al het mogelijke om de gunst van het publiek te winnen en elkaar de loef af te steken met de laatste nieuwigheden. Reeds in 1902 voegde het Café Arabe aan het Antwerpse Astridplein (de latere Kursaal/Savoy) films toe aan de revuespektakels, hierin gevolgd door de danszalen Rubens, gelegen tegenover de latere bioscoopzaal, en Scala (Agneessensstraat). Een bericht uit "De Nieuwe Gazet" van 6/6/1907 geeft aan hoe populair zowel het medium film als de variététheaters wel waren: "Zondagavond heeft men meer dan 2000 personen moeten weigeren. Reeds tijdens de middagvertoningen waren er geen voldoende plaatsen meer. Zes politieagenten waren nodig om het toestromend volk in toom te houden."

Echte circusnummers werden meer en meer opgenomen in het variété, afgewisseld met muzikale optredens van zangers en soms zeer bekende, grote orkesten. Ook befaamde balletgezelschappen maakten dikwijls deel uit van de revue. Tot in de jaren zestig zouden deze variétézalen van groot belang zijn voor de circusartiesten. Tijdens de winterperiode, van begin november tot half maart, werden er immers geen tentvoorstellingen gegeven zodat zij in die periode ook een inkomen konden verwerven in de variétéwereld.

In alle grote Belgische steden waren er bloeiende zalen, onder meer te Brussel (Ancienne Belgique, Taverne du Palace, Le Corso, Théatre de l'Alambra, Théâtre des Variétés); in Antwerpen (de Hippodroom, Ancienne Belgique, Biljard Palace, Scala); en te Gent (het Coliseum, Ancienne Belgique - Oud België van 1939 tot 1966 in de Veldstraat, waar nu MS Mode is gevestigd, tot 1950 heette die zaal wel Scala, niet te verwarren met een andere Scala, die oorspronkelijk Valentino heette, en Cristal Palace). Ook Luik, Verviers, Charleroi, Moeskroen en Leuven kenden gelijkaardige zalen. Zelfs kleinere gemeenten of steden hadden dergelijke ontspanningszalen die later zouden omgebouwd worden tot cinemazalen. Voorbeelden uit Oost-Vlaanderen waren Patria te Lede, Modern Palace te Zottegem, het Burgershuis in Wetteren en Aalst, zaal Alcazar te Stekene, zaal Standaert te Assenede en de Muziekzaal te Boekhoute.

In alle Europese landen kende men het fenomeen en het succes van de variétézalen. Eind de jaren vijftig, begin de jaren zestig, verdwenen deze zalen echter één voor één, vooral onder druk van de opkomst van de televisie en de grote exploitatiekosten. Duitsland is daarop echter één van de uitzonderingen. Daar zijn de variététheaters nooit echt verdwenen en kent een aantal onder hen het hele jaar door nog steeds een succesrijk en bloeiend bestaan. Zelfs nieuwe theaters openen er hun deuren tot grote voldoening van de talrijke circusartiesten die er aan hun trekken komen. Tot de meest bekende variététheaters bij onze oosterburen behoren het Tigerpalast Varieté Frankfurt, Hansa-Theater Hamburg, Dinner-Varieté Platzl's München, Varieté Pegasus Bensheim, Weltvarieté Leipzig, Georgspalast Essen en Hannover. In Gent zijn alle zalen echter verdwenen, vaak nadat ze een ommetje hadden gemaakt als filmzaaltje.

In het interbellum scheerde België hoge toppen op het vlak van de jazz- en dansorkesten (in die periode toen jazz een populair genre was, was daartussen niet zoveel verschil) met mensen als Stan Brenders en Fud Candrix. Zij speelden echter wel de grote hits, zowel uit het Angelsaksische als uit het Franse repertoire. Als er dan toch al Nederlands werd gezongen, kwam het van boven de Moerdijk (Bob Scholten, Willy Derby...). Dat had uiteraard te maken met de ontvoogding van Vlaanderen die nog in de kinderschoenen stond. Voor de eerste echte Vlaamse zangers (Jan Verbraecke, Ray Franky...) zouden we tot na de Tweede Wereldoorlog moeten wachten en dan nog is het resultaat vaak belabberd ("Charel, ik heb uw kat gezien", "Ziet de boerinnekes", "Ziede gij mij gere"...).

Op 10 februari 1941 werd de eerste gouden plaat voor een verkoop van meer dan één miljoen platen uitgereikt aan Glenn Miller voor "Chattanooga Choo Choo" (en niet aan zanger Tex Beneke). Het was RCA Victor die op dat idee was gekomen, want het was niet de eerste keer dat een plaat meer dan één miljoen keer over de toonbank ging. Dat was zelfs reeds in 1902 het geval met "Vesti la giubba" van Enrico Caruso, zij het dat het hier verschillende persingen betrof. De eerste keer dat één en dezelfde persing meer dan één miljoen exemplaren haalde was "Carry me back to old Virginny" van Alma Gluck.

Op dat moment is de Tweede Wereldoorlog volop aan de gang en zoals gewoonlijk worden dan een aantal nummers verboden (dat was zelfs nog het geval in de tamelijk recente oorlog om de Falklands toen in Groot-Brittannië “Imagine” van John Lennon en... “Waterloo” van Abba verboden waren). Maar het merkwaardigste verbod was ongetwijfeld dat van "Deep in the heart of Texas". De reden hiervoor was immers dat de mensen uit de munitienijverheid de gewoonte hadden mee te klappen tijdens het nummer en op die manier ging kostbare productietijd verloren!

Antwerpen was in 1949 de stad met het meeste cinema's ter wereld! Ene Arnold Frank draaide zowaar de eerste "clips" met Vlaamse schlagers die als voorprogramma werden gespeeld om de verkoop te bevorderen. Eén van die vedetten, die zelfs in de Verenigde Staten doorstootte, was Pola Cortez (1911-1990), alias Rosa Cortens.

Alhoewel op 19 oktober 1958 Bill Haley de wereldtentoonstelling afsloot, bleven de hele jaren vijftig door in Vlaanderen vooral specimens als Jan Verbraeken (1923-1983), La Esterella (alias Esther Lambrechts), Henk De Bruin, Ray Franky (1917-2002) en Enny Denita de hitparade beheersen. Jo Leemans was als Vlaamse Doris Day van iets beter kaliber en ook Jean Walter trachtte "het betere lied" te brengen. Zelfs onze eigen Bobbejaan Schoepen, die eigenlijk Modeste heet (hij is wel degelijk genoemd naar de Zuid-Afrikaanse Bobbejaan die de berg beklimt), heeft zelfs nog in de Grand Ole Opry in Nashville gespeeld. Geen lachertje dus! Maar toch was de beste "Vlaming" ene Jacques Brel. Ook twee Italiaanse immigranten zouden internationaal doorbreken: Salvatore Adamo en Rocco Granata die met "Marina" eind 1959 zelfs de Amerikaanse top tien haalde. De pleitbezorger van al deze coryfeeën was later wijlen Jan Theys in zijn programma “De Tijd van Toen”.

JODELENDE FLUITER

"Weet u wat, lezer-luisteraar, we komen het volgende overeen: ik schrijf de verhalen zoals ik ze zou vertellen, u leest ze alsof u zat te luisteren, en luisterend terug droomt, in uw tijd van toen".

Dit schreef Jan Theys in zijn woord vooraf tot zijn herinneringen aan de tijd van “Liedjes van toen”. Zo'n tekst slaat elke recensent eigenlijk de wapens uit de hand, en dit des te meer wanneer aan het eind van dit pretentieloze boekje blijkt dat de schrijver zijn programma heeft uitgevoerd. Dit werkje hééft ons inderdaad even "doen terugdenken aan de liedjes van toen, aan de tijd van toen, die in onze herinnering zo veel eenvoudiger was, zoveel gezelliger".

Bobbejaan Schoepen, Jan Verbraeken, Jean Walter, Henk De Bruin, Ray Franky, Will Ferdy, La Esterella, Jo Leemans... Jan Theys heeft ze allemaal van nabij gekend en meegemaakt en het ontbreekt hem niet aan verhalen, anecdotes en situaties allerhande, die hij bovendien ook met de nodige vlotheid op het papier weet te gooien. De aantrekkelijkheid van zijn boekje wordt nog verhoogd door tal van foto's die niet weinigen een schok van herkenning en heimwee zullen bezorgen, des te meer daar ze gepresenteerd worden in een lay-out die duidelijk geïnspireerd is op die van de muziekbladen uit de jaren vijftig en de vroege jaren zestig.

En last but not least zijn daar natuurlijk ook de teksten van de hits van toen, liedjes die elke rechtgeaarde fan ook nu nog uit volle borst kan meezingen: 'k Zie zo gere mijn duivekot, De lichtjes van de Schelde, Ziede gij me gere, de Jodelende fluiter, Wondermooi, Heideroosje, Voor een kusje van jou, en nog zovele meer.

Zo te zien heeft Jan Theys zich dus heel behoorlijk van zijn opdracht gekweten, maar een en ander verhindert niet dat zijn boekje ons op vele terreinen toch op onze honger laat. Wie hier zo goed als constant aan het woord is, is inderdaad de presentator, de showman, die ons zo goed als geen kans laat om kennis te maken met de "mens" die achter de schermen toch telkens zijn rechten herneemt. Hetzelfde geldt ook voor de vedetten die door deze geroutineerde presentator ten tonele worden gevoerd. Ook hier krijgen wij alleen de publieke verschijning te zien, terwijl de wezens van vlees en bloed onbereikbaar blijven. Een uitzondering op deze algemene trend vormen alleen de enkele bladzijden achterin het boek, waarin Jan Theys beschrijft hoe hij zich op een prille zondagochtend met de wagen naar Ronse begeeft, waar een live-uitzending van "De Tijd van Toen" op het programma staat. Men begrijpe ons goed, wat wij van mémoires zoals deze verwachten is geen roddelkroniek, maar voor wie kan terugblikken op een carrière als deze van Jan Theys moet een zeer menselijke benadering toch mogelijk zijn zonder in sensatieroddels te vervallen.

LIEDJESFABRIEK

"Omdat ik naast de glitter en de glamour van het vak ook de keerzijde van de medaille wou kennen, ben ik een tijdlang ondergedoken in een heuse 'liedjesfabriek'", schrijft Jan Theys, maar ook van wat hij dààr heeft opgestoken, laat hij ons in het ongewisse. En nu weten wij ook hier wel dat men vanwege iemand in zijn positie geen hemelschokkende onthullingen mag verwachten, maar enigszins dieper mocht op het zakelijk aspect van de Vlaamse droomfabriek(jes) toch worden ingegaan. Welke verkoopcijfers haalde een toenmalige Vlaamse hit? Hoe zag het contract van zo'n zanger met zijn platenfirma er uit? Welk een verschuiving valt er te merken (op het vlak van de contracten, het repertoire, het publiek, de promotie...) tussen wat wij maar zullen noemen de zangers van de "eerste" generatie en deze van de "tweede" (Jimmy Frey, Marva, Liliane St.-Pierre en andere)? Welke is de wisselwerking tussen de evolutie van de electronische media (van 78-toerenplaat tot videoclip) op het door hen verspreide artistieke product? Het zijn stuk voor stuk kwesties die de auteur toch even had kunnen aanraken.

Maar ja, lezen wij daar niet dat Jan Theys met lood in de schoenen aan dit boek is begonnen?

Jan Theys: Inderdaad, in het begin zag ik er erg tegenop. Ik ben immers geen schrijver. Toen echter de eerste bladzijden af waren, kreeg ik onmiddellijk een telefoontje van de uitgever met de mededeling: "Als je nu stopt, schiet ik je omver". Dan heb ik me daar met alle kracht achter gezet, maar het is toch een zware dobber geworden, omdat de kopij tijdig moest binnen zijn. Een beetje slavenwerk dus, zij het dat het boek eigenlijk al geschreven wàs, ik heb met andere woorden niets moeten uitvinden.

- Toch verklaart dat misschien een beetje de kritiek die we zoëven hebben geformuleerd: als er geen dead-line had op gestaan, zou je dan niet in staat geweest zijn om een groter, systematischer werk bij elkaar te schrijven? Iemand als Jan Theys die moet toch nog méér weten, daar kwam z'n kritiek een beetje op neer.

J.T.: Ja, ik heb me moeten beperken tot een kleine 200 bladzijden, waarvan 25 bladzijden in beslag genomen worden door liedjesteksten, want die wilden we er zeker bij hebben. Maar eens dat ik aan het schrijven was, had ik ineens veel te veel materiaal, omdat ik schrijf zoals ik spreek en ik kan niet zwijgen, zoals je weet. Anderzijds was het uitgangspunt een "verhaal" met als rode draad mijn eigen carrière en mijn ervaringen met al die artiesten. Vandaar ook dat ik niet "stout" ben, want dat ligt niet in mijn aard. Er zijn natuurlijk verhalen die binnenskamers in de showwereld de ronde doen die wat pikanter zijn, maar dat is mijn rol niet. Maar dat alles terzijde, droom ook ik van een soort "encyclopedie" van de Vlaamse showwereld, maar dat is natuurlijk vlugger gezegd dan gedaan.

- Op roddels zijn we inderdaad niet uit, maar "stout" bent u toch wél geweest, nietwaar. Al was het maar in één zinnetje, van Bill Haley blijft niet veel meer over. Wilde u daarmee ook de hele rock'n'roll onder tafel vegen?

J.T.: Ik heb niets tegen rock'n'roll! Neeneenee! Het betreft hier het typische geval van Bill Haley, de muzikant, de orkestleider, het zwijn, zal ik maar zeggen. Integendeel, ik hou van rock'n'roll en ik draai hem dan ook geregeld in mijn programma, dat hoort bij de tijd van toen.

- Wat mij opvalt, Jan, dat is dat die teksten vroeger globaal toch uitstegen boven het niveau van wat men nu smartlappen pleegt te noemen. Toch zweren diezelfde mensen die vroeger van La Esterella of Jean Walter hielden, nu bij Vader Abraham of de Zangeres zonder Naam. Eigenlijk begrijp ik dat niet goed. Maar misschien richten onze zogenaamde kleinkunstenaars zich tot een veel te beperkt publiek, met name hun eigen generatie?

J.T.: Heel duidelijk heb ik daar ook geen zicht op, maar in de tijd van Max van Praag, Bob Scholte en noem maar op, was de tekst een essentieel onderdeel van het geheel en dus werd daar op gewerkt door mensen die daar een handje van weg hadden.

- Mogen we in dat licht nog ooit dat "Grote Songbook" van u verwachten?

J.T.: Ik hoop dat ik daar ooit nog de tijd voor heb, maar dat is iets dat zeker tien jaar in beslag neemt. Als je immers wil teruggaan tot pakweg 1900, dan is dat een speurwerk dat je onmogelijk alleen aankunt. Ook zou er dan een team moeten worden gecreëerd, waarbij de ene zich toelegt op de café-chantants, de andere op het begin van de schlager, dan nog een andere op die donkere periode van '40, waarna alles weer van Holland moest komen, enzovoort. Het is een zware dobber. Ik hoop dat het er nog ooit eens van komt, maar dat kan ik niet alleen.

SONG PARADE

Bij mijn weten is het er ook niet meer van gekomen, want Jan Theys is uiteindelijk veel te snel ter ziele gegaan. Daarom wend ik me maar tot die andere Jan, mijn vroegere collega Jan Mestdagh, die alles, maar dan ook alles weet over "Song Parade", een blad dat in Antwerpen werd uitgegeven door een kern in Amerikaanse amusementsmuziek, jazz en film geïnteresseerde liefhebbers. Het blad, dat tien frank kostte, gaf ook een rugge­steuntje aan wat wij nu nog steeds "onze Vlaamse vedetten" plegen te noemen en waaronder zich namen bevonden als Jaak Meesters, Marc Van Haes, Vik Hoskens, Lina Cora, Jan Van Dal, Carlo Deman en Carlo Caluwé, stuk voor stuk mensen die zelfs Jan Theys niet van de tand des tijds heeft kunnen redden, maar die bij de genade van deze brok jeugdsentiment hier nog eens worden gememoreerd.

Tenslotte koesterde deze bescheiden ogende maar voor die tijd ongemeen boeiende publicatie een niet onaardige voorraad vrouwelijk bloot die voor ons nog niets van zijn pikanterie verloren heeft: Marilyn Monroe, Brigitte Bardot, Diane Dors, Martine Carol en vooral Jayne Mansfield, waarvoor de redactie een heel bijzondere sympathie leek te koesteren.

Het belang van een blad als dit kan men zich vandaag de dag nog maar moeilijk indenken. Hoe raakte men indertijd en vooral als jongere dan, op de hoogte van wat aan nieuw materiaal werd geproduceerd? Van videoclips was er natuurlijk helemaal geen sprake, maar ook de televisie was haar zegetocht nog maar net begonnen en voor niet weinig huishoudens bleef hij een voor­alsnog onbereikbare luxe. Men kon het dan ook nog geregeld meemaken dat ter gelegenheid van belangrijke evenementen mensen samentroepten voor de etalage van een tv-verdeler om de uit­zending te kunnen volgen - het is een scène die Franquin, de geniale tekenaar van die jaren, vastgelegd heeft op pagina 13 van zijn achtste Robbedoesalbum "Pas op, Kwabbernoot".

Natuurlijk was er ook al de juke box, maar dit fascinerende wezen stond opgesteld in cafés en zeker in een provinciestad­je was het in die tijd nog geen regel dat snotneuzen van nog geen zestien jaar aan de toog hingen.

Het gevolg van een en ander was dat het vooral in onze meer afgelegen gebiedsdelen kon gebeuren dat een plaat of een vedette eerst door bladen als Song Parade (of Juke Box, zijn concurrent uit Mechelen) werden geïntroduceerd, terwijl de liefhebber pas weken later en bij de genade van het toeval de eerste noot te horen kreeg.

ROCK GEEN DOMINANTE MUZIEKVORM

Het bladeren in oude nummers van Song Parade is dan ook ui­terst leerzaam voor wat men in het hedendaagse jargon "de receptie" van de rock in het Vlaanderen van de jaren vijftig pleegt te noemen. Om met de conclusie te beginnen: rock'n'roll is in die jaren bij ons allerminst de dominante muziekvorm geweest - ook niet bij de jeugd - zoals ons dit door hedendaagse retropublicaties wel eens wordt voorgespiegeld. Integendeel: de tenoren (of beter: de baritons) van de oude garde zoals Nat King Cole, Dean Martin en Perry Como hielden een stevige vinger in de pap van onze vaderlandse hitparades en kregen bovendien versterking van succesvolle nieuwkomers als Johnny Matthis, Brook Benton en Tommy Edwards. En voor een meer select publiek produceerde een herrezen Frank Sinatra jaar na jaar de prach­tige concept-albums avant-la-lettre, die nu door Capitol worden heruitgegeven.

Bij de zangeressen liet een “rockchick” zoals Wanda Jackson het helemaal afweten en waren het vocalisten zoals Doris Day, Caterina Valente, Petula Clark en Jodi Sands die hoge ogen gooiden. Zoals de trouwe luisteraars van "De tijd van toen", weten, vierden ook onze eigen zangers (Jean Walter, Henk de Bruin, Bob Benny, Ray Franky, La Esterella, Jo Leemans...) tot op (en over) de drempel van de jaren zestig triomfen.

Bob Benny: "De Metro Band, een grote big band uit Sint-Niklaas, vroeg me om bij hen te komen zingen. Op een dag hadden we een optreden in Lokeren. Toen ik op de affiche de naam Bob Benny zag staan, repte ik mij meteen naar de dirigent om te vragen wie de nieuwe zanger was. Dat bleek ikzelf te zijn. Met de naam Emiel Waegemans maak je geen carrière, vonden ze. Dus gaven ze me de voornaam van de dirigent. Voor de achternaam viel de keuze op de toen heel populaire Benny Goodman." (Het Laatste Nieuws 8/12/2000)

Tenslotte dient ook nog vermeld dat onze hitparades periodiek ingenomen werden door Duitsers en Italianen zoals Freddy Quinn, Conny Froboes, Marino Marini en Domenico Modugno. En natuurlijk waren er de Franse platen, zowel die uit La Douce France als die van over de taalgrens. Mensen als Salvatore Adamo of Marc Aryan waren toen enorm populair in Vlaanderen, maar omgekeerd is zelfs Will Tura er ondanks een paar vertalingen (van "Eenzaam zonder jou" o.a.) nooit in geslaagd populair te worden in het Franstalige landsgedeelte.

Voorts is er ook het wachten op een geïnspireerde uitgever die ons wil vergasten op een soort "golden songbook" vol Vlaamse liedjesteksten. En nu weten wij wel dat deze refreintjes zowel door de hardgekookte businessman als door de geëngageerde intellectueel met misprijzen worden bekeken, maar feit is, primo, dat er echt wel pareltjes tussen zitten ("September Gouden Roos" van Wim Brabants bijvoorbeeld, of "Tulpen uit Amsterdam" van E. Franssen en Van Aleda) en, secundo, dat diverse vormen van sentimentaliteit blijken te beantwoorden aan een diep gewortelde behoefte, die warempel niet alleen bestaat bij wat men zo neerbuigend "de man in de straat" pleegt te noemen.

Niet weinig discotheken van intellectuelen wier laden zo te zien volgestouwd zijn met klassieke of avant-garde opnamen, blijken bij enig indiscreet snuffelwerk heel onthullend materiaal te bevatten!

Hoe functioneert het eigenlijk, zo'n liedje? Hoe is de receptie? Dit te beantwoorden is dan weer de taak van onze jeugdige academici. Op een ogenblik dat in het buitenland populaire kunstvormen zoals de musical, de série noire, het stripverhaal en uiteraard ook de popmuziek de hartstocht hebben opgewekt van een meute semiologen, sociologen, psychologen, historici en noem maar op, laten hun Vlaamse vakgenoten dit terrein nog al te zeer braak liggen.

"Mogen boekjes zoals dat van Jan Theys voor deze bollebozen een eerste prikkel wezen tot verder onderzoek!" eindigde Jan Mestdagh zijn oproep in De Rode Vaan en, ziedaar, begin 1984 werd deze beantwoord door Mechelaar Herman Jespers die aan de KUL tot licentiaat in de communicatiewetenschappen promoveerde met "Tekstanalyse van de Vlaamse schlager". Verbluffend waren de resultaten echter niet. Zoals men kon verwachten waren de meeste nummers uit de Vlaamse top tien van 1981 (het onderzoeksobject van Jespers) liefdesliedjes (51%) en de meerderheid had ook nog een slechte afloop (61%). Jespers ging ook nog eens de rolpatronen na in de liedjes en, jawel hoor, de mannen nemen het voortouw en de vrouwen volgen gedwee.

Deze studie gaat terug op de baanbrekende van Horton uit 1957, waaruit toen bleek dat 83,4% van alle populaire liedjes love-songs waren, telkens onder te brengen in één van de vijf bedrijven van het "drama of courtship":

expositie: wishing and dreaming (3,8%)

intrige: courtship (32,3%)

climax: the honeymoon (8,1%)

peripetie: the downward course of love (14,5%)

catastrofe: all alone (24,7%)

Ronny De Schepper

(met heel veel dank aan Jan Mestdagh en Romain De Fleurquin)

Bibliografie

BAILEY, Peter (ed.), Music Hall, the Business of Pleasure, Milton Keynes, Open university Press, 1986.

Peter Czerny & Heinz P.Hofmann, Der Schlager, Berlin, VEB Lied der Zeit-Musikverlag, 1968.

JACQUES-CHARLES, Cent ans de music-hall, Genève-Paris, éditions Jeheber.

Evelien Jonckheere, Gentse Variététheaters van 1880 tot 1914, 2007.

Willy Lustenhouwer, "De geschiedenis van het café-chantant", uitg.Schoonbaert (Brugge).

Künstler - Showmanagement - Shows - showag – 4vision gmbh

Die showA.g betreibt das erste und das einzige zusammenführende Agentur-/ Management-/ Künstler-Event-/ Partner-/ Kunden-Internetportal in ganz Europa!!

4vision gmbh germany
showA.g · show-A.gency-group

Auf dem Schildrain 3

D-78532 Tuttlingen (Schwarzwald)

Telefon: (0049) 0700/88446633 (12 Cent/Minuten)

eMail: info@showmanagement.de

http://www.showmanagement.de  Titelseite Katalog: 7000 Künstle

http://www.showmanagement.de/showag  Auswahl: 440 Künstler im Schnellzugriff

http://www.showmanagement.de/showag/brasil  Brasil, Karibik, Limbo, Beasiltänzerinnen ...

http://www.showmanagement.de/showag/top88  Auswahl von TOP88 ...  88 von 7000 Künstler

http://www.showmanagement.de/showag/oldies  Das Beste das wir haben ... OLDIES, 50er, 60er, 70er

http://www.showmanagement.de/showag/service  Wir tun alles für Sie!!

http://www.showmanagement.de/showag/kontakt  Kontakt zu uns der showag, 4vision gmbh 

http://www.showmanagement.de/showag/gesang  Sänger, Sängerinnen ... Gesangsgruppen,

http://www.showmanagement.de/showag/artisten  Akrobaten, Seilakrobatik, Artisten auf Räder 

http://www.showmanagement.de/showag/comedy  Comedian, Bauchredner, Clowns und Magic

http://www.showmanagement.de/showag/klicktipp  Ein Besuch lohnt sich bei den Klicktipps

http://www.showmanagement.de/showag/kapellen  Bands, Partybands, Galabands, Orchester

http://www.showmanagement.de/showag/schlager  Schlagerkünstler, Sänger und Sängerinnen

http://www.showmanagement.de/showag/mallorca  Mallaorca-Party, Apres-Ski-Party … Spaß

http://www.showmanagement.de/showag/managen  Wie wir uns für Sie managen!

http://www.showmanagement.de/showag/animation  Zur Unterhaltung zum Empfang und zwischendurch

http://www.showmanagement.de/showag/kleinkunst  Schnellzeichner, Karikaturisten ... und Magie

http://www.showmanagement.de/showag/partyband  Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung

http://www.showmanagement.de/showag/moderator  Moderatoren, Sprecher, Unterhalter, Entertainer

http://www.showmanagement.de/showag/volksmusik  ... volkstümliche Schlager, Spaß und gute Laune  

http://www.showmanagement.de/showag/willkommen  Hier bei uns, den Partner der showag / 4vision gmbh

http://www.showmanagement.de/showag/frauenpower  Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung

http://www.showmanagement.de/showag/bauchredner  Bauchredner, Comedy, Kabarett und Unterhaltung ...

http://www.showmanagement.de/showag/saengerinnen  Sängerinnen, Schlager, Oldies, Gospel und Musical

Vanaf de 19de eeuw begonnen de rondreizende kermistenten, waar artiesten gevarieerde optredens verzorgden, meer en meer naar vaste zalen uit te wijken. In Groot-Brittannië spreekt men dan van ‘music-hall’. In de Verenigde Staten overheerst de term ‘vaudeville’, terwijl in Frankrijk ‘vaudeville’ op een komedie slaat met liederen en populaire melodieën. Het ‘variety theater’ kent eveneens een nuancering in de Verenigde Staten: daar slaat het eerder op een ontspanningsplaats die door alcoholici en prostituees bezocht werd. In Frankrijk spreekt men eerder van ‘café-concert’ of ‘café-chantant’, in Duitsland ‘singspielhalle’ of ‘tingeltangel’ en in Rusland ‘myuzik-kholl’ of ‘estrada’. In België hield men het voornamelijk bij ‘variététheater’, ‘théâtre de variétés’ of ‘théâtre des variétés’.

Een Belgische theaterencyclopedie, ‘Theater A-Z’ van Kröjer, definieert ‘variété’ als volgt: “Populaire schouwburgen waar dranken werden geconsumeerd tijdens de opvoering van komische en sentimentele stukken. De eerste variété-schouwburg te Londen was de ‘Canterbury’ (1837). Het genre kwam zeer in trek en vele andere gelegenheden van die aard werden opgericht zoals ‘Gilbert’s’, ‘Rodney’, ‘Lord Nelson’, ‘Cambridge’, ‘Foresters en ‘Upper March’.”

De Franse ‘Dictionnaire Encyclopédique du Théâtre’ van Corvin voorziet op zijn beurt geen plaats voor de term ‘variété’, maar wel voor ‘music-hall’: “Le terme apparaît vers 1862. Le music-hall est alors l’héritier triomphant du café-chantant né dans les années 1770 et du plus récent café-concert. Ce dernier, sous la restauration, offre, en plein air, à des consommateurs nonchalantes, des spectacles hétéroclites faits de chansons et d’attractions foraines. Le succès de la formule, le développement des techiques de la scène, les impératifs commerciaux, tout cela pousse à construire des salles ad hoc: L’Eldorado, L’Alcazar, Le Bataclan, Les Folies Bergère. Dans les dernières années du siècle, surgissent Le Moulin-Rouge (1889), Le Casino de Paris (1890), L’Olympia (1893).”

In een wisselwerking tussen aanverwante zalen in binnen- en buitenland werden internationale variété-artiesten aangetrokken. De uitvinding van de trein had het reizen immers gemakkelijker gemaakt, wat een onontbeerlijk onderdeel was van het leven van de variétéartiesten en hun programmatoren. Dankzij het sterk ontwikkelde transportnet, dat sinds de negentiende eeuw uitgebouwd werd, konden de artiesten zich gemakkelijker verplaatsen met trein of boot en verliep de communicatie stukken vlotter via telefoon en telegraaf. Dit maakte het voor de impressario's gemakkelijker om met internationale artiesten te werken, zowel met artiesten uit het eigen continent als met artiesten uit Noord- en Zuid-Amerika.

Ook de pers wekte de indruk dat de wereld kleiner geworden was. Dankzij uitvindingen als de trein, de telegraaf en de telefoon kon men het wereldnieuws sneller verspreiden. De pers kwam ook de variété-exploitatie ten goede. Zo werden internationale dagbladen voor variétéartiesten opgericht, veelal vanuit Groot-Brittannië, zoals 'The Music-Hall and Theatre Review', 'The Encore', 'Music-Hall Revue', enz. Die boden advertentieruimte voor variétéartiesten aan en bevatten recensies van verschillende acts. Ook 'Der Artist' was een gekend informatieblad met betrekking tot het variététheater op het continent. Bovendien konden zich duizenden artiesten aansluiten bij organisaties als de 'Société des Artistes Lyriques et de Music-Hall', dankzij de nieuwe communicatiemiddelen. In 1908 waren bij deze vereniging zo'n 15000 internationale artiesten aangesloten.

Deze artiesten traden in de theaters het ganse jaar door op. Voor de publiciteit werd hierbij gretig gebruik gemaakt van referenties met verwijzingen naar reeds lang vergeten zalen: "Original comique de la Scala d'Anvers", "Etoile de l'Eldorado de Paris" of "Chanteuse de l'Eden Théatre de Bruxelles et du Palais de Cristal de Marseille". Maar de affiches bevatten ook steeds ronkende gegevens omtrent de geheimzinnigheid van sommige nummers waardoor de nieuwsgierigheid van het publiek extra werd aangewakkerd. Zo kon men in 1885 in het Eden Théatre getuige zijn van "la disparition instantanées d'une dame, sans miroirs ni trappes".

Ook pseudo-dokters en -genezers lokten enorm veel volk en waren een onderdeel van de show. Zo was er "de mechanische tovenaar van Dokter Madame, daarbij voor den eerste maal de wijze van werken van de Pulsocom zal te zien zijn" of "Sequah", die dagelijks in de Valentino, wonderbare genezingen van alle mogelijke kwalen volbracht. Daarbij deden de kwakzalvers gouden zaken met de verkoop van poedertjes, drankjes en zalfjes.

De revue kan als een uitloper van de pantomime beschouwd worden. Een revue lijkt wel een combinatie van een pantomime met liederen en parodieën van populaire farces. Het genre kwam pas op het einde van de negentiende eeuw tot stand. De naam ‘revue’ zou afkomstig zijn van een serie van scènes die ‘en revue’ passeerden. Het was oorspronkelijk een collage waarin de opmerkelijkste gebeurtenissen uit een jaar of een seizoen hernomen werden. Dit waren zowel lokaal politieke als artistieke evenementen of gebeurtenissen in diverse tableaux, met veel dans en komische scènes zonder pretentie. De revue zorgde ervoor dat het tijdperk van het ballet in het variététheater werd afgesloten. De tableaux vertoonden thema’s met antieke visies, evocaties van tropische wouden, eilanden uit Oceanië enz. Vaak was het exotisme tevens een aanleiding voor erotisme. Dat was b.v. ook het geval bij reproducties van beroemde tableaux, zoals bij ‘Le Troupe Flora’ met haar ‘tableaux vivants d’après les maîtres célèbres’. Denken we b.v. maar aan “le déjeuner sur l'herbe”. De verschillende tableaux volgden elkaar goed op met behulp van ingenieuze decorsystemen, terwijl ze aaneengepraat werden door een compère en een commère en ondersteund werden door muziek en collectieve dansen.

De revue kon weken en maanden in een stad lopen om daarna de rest van de provincie aan te doen. Om naar plaatselijke actuele gebeurtenissen te kunnen verwijzen, werd naargelang van de omstandigheden het stuk geregeld voor een deel herschreven. André De Poorter merkt op dat een dergelijke techniek eveneens onder de clowns in het circus werd gebruikt. Vaak gingen zij even voor de voorstelling een pint pakken in een lokaal café waar ze de laatste nieuwtjes van het dorp te horen kregen, om die dan te verwerken in hun show van die avond.

Jacques-Charles onderscheidt drie soorten revues: de revue sensuelle, de revue satirique en de revue à grand spectacle. De revue à grand spectacle was vooral gericht op een weelderige mise-en-scène van sketches, dansen en chansons, terwijl de revue satirique een aanklacht was van bepaalde maatschappelijke gebeurtenissen. Bij de revue sensuelle kwam het erop aan de toeschouwer te prikkelen met de aanwezigheid van vele ‘girls’.

Na 1900 ging het de variété- en revuezalen pas goed voor de wind. Zeker toen daarbij de opgang van de film voor meer afwisseling in de programma's zorgde, was het publiek volledig voor deze formule gewonnen. Al snel werd de concurrentie onder de zalen groot en deed men al het mogelijke om de gunst van het publiek te winnen en elkaar de loef af te steken met de laatste nieuwigheden. Reeds in 1902 voegde het Café Arabe aan het Antwerpse Astridplein (de latere Kursaal/Savoy) films toe aan de revuespektakels, hierin gevolgd door de danszalen Rubens, gelegen tegenover de latere bioscoopzaal, en Scala (Agneessensstraat). Een bericht uit "De Nieuwe Gazet" van 6/6/1907 geeft aan hoe populair zowel het medium film als de variététheaters wel waren: "Zondagavond heeft men meer dan 2000 personen moeten weigeren. Reeds tijdens de middagvertoningen waren er geen voldoende plaatsen meer. Zes politieagenten waren nodig om het toestromend volk in toom te houden."

Echte circusnummers werden meer en meer opgenomen in het variété, afgewisseld met muzikale optredens van zangers en soms zeer bekende, grote orkesten. Ook befaamde balletgezelschappen maakten dikwijls deel uit van de revue. Tot in de jaren zestig zouden deze variétézalen van groot belang zijn voor de circusartiesten. Tijdens de winterperiode, van begin november tot half maart, werden er immers geen tentvoorstellingen gegeven zodat zij in die periode ook een inkomen konden verwerven in de variétéwereld.

In alle grote Belgische steden waren er bloeiende zalen, onder meer te Brussel (Ancienne Belgique, Taverne du Palace, Le Corso, Théatre de l'Alambra, Théâtre des Variétés); in Antwerpen (de Hippodroom, Ancienne Belgique, Biljard Palace, Scala); en te Gent (het Coliseum, Ancienne Belgique - Oud België van 1939 tot 1966 in de Veldstraat, waar nu MS Mode is gevestigd, tot 1950 heette die zaal wel Scala, niet te verwarren met een andere Scala, die oorspronkelijk Valentino heette, en Cristal Palace). Ook Luik, Verviers, Charleroi, Moeskroen en Leuven kenden gelijkaardige zalen. Zelfs kleinere gemeenten of steden hadden dergelijke ontspanningszalen die later zouden omgebouwd worden tot cinemazalen. Voorbeelden uit Oost-Vlaanderen waren Patria te Lede, Modern Palace te Zottegem, het Burgershuis in Wetteren en Aalst, zaal Alcazar te Stekene, zaal Standaert te Assenede en de Muziekzaal te Boekhoute.

In alle Europese landen kende men het fenomeen en het succes van de variétézalen. Eind de jaren vijftig, begin de jaren zestig, verdwenen deze zalen echter één voor één, vooral onder druk van de opkomst van de televisie en de grote exploitatiekosten. Duitsland is daarop echter één van de uitzonderingen. Daar zijn de variététheaters nooit echt verdwenen en kent een aantal onder hen het hele jaar door nog steeds een succesrijk en bloeiend bestaan. Zelfs nieuwe theaters openen er hun deuren tot grote voldoening van de talrijke circusartiesten die er aan hun trekken komen. Tot de meest bekende variététheaters bij onze oosterburen behoren het Tigerpalast Varieté Frankfurt, Hansa-Theater Hamburg, Dinner-Varieté Platzl's München, Varieté Pegasus Bensheim, Weltvarieté Leipzig, Georgspalast Essen en Hannover. In Gent zijn alle zalen echter verdwenen, vaak nadat ze een ommetje hadden gemaakt als filmzaaltje.

In het interbellum scheerde België hoge toppen op het vlak van de jazz- en dansorkesten (in die periode toen jazz een populair genre was, was daartussen niet zoveel verschil) met mensen als Stan Brenders en Fud Candrix. Zij speelden echter wel de grote hits, zowel uit het Angelsaksische als uit het Franse repertoire. Als er dan toch al Nederlands werd gezongen, kwam het van boven de Moerdijk (Bob Scholten, Willy Derby...). Dat had uiteraard te maken met de ontvoogding van Vlaanderen die nog in de kinderschoenen stond. Voor de eerste echte Vlaamse zangers (Jan Verbraecke, Ray Franky...) zouden we tot na de Tweede Wereldoorlog moeten wachten en dan nog is het resultaat vaak belabberd ("Charel, ik heb uw kat gezien", "Ziet de boerinnekes", "Ziede gij mij gere"...).

Op 10 februari 1941 werd de eerste gouden plaat voor een verkoop van meer dan één miljoen platen uitgereikt aan Glenn Miller voor "Chattanooga Choo Choo" (en niet aan zanger Tex Beneke). Het was RCA Victor die op dat idee was gekomen, want het was niet de eerste keer dat een plaat meer dan één miljoen keer over de toonbank ging. Dat was zelfs reeds in 1902 het geval met "Vesti la giubba" van Enrico Caruso, zij het dat het hier verschillende persingen betrof. De eerste keer dat één en dezelfde persing meer dan één miljoen exemplaren haalde was "Carry me back to old Virginny" van Alma Gluck.

Op dat moment is de Tweede Wereldoorlog volop aan de gang en zoals gewoonlijk worden dan een aantal nummers verboden (dat was zelfs nog het geval in de tamelijk recente oorlog om de Falklands toen in Groot-Brittannië “Imagine” van John Lennon en... “Waterloo” van Abba verboden waren). Maar het merkwaardigste verbod was ongetwijfeld dat van "Deep in the heart of Texas". De reden hiervoor was immers dat de mensen uit de munitienijverheid de gewoonte hadden mee te klappen tijdens het nummer en op die manier ging kostbare productietijd verloren!

Antwerpen was in 1949 de stad met het meeste cinema's ter wereld! Ene Arnold Frank draaide zowaar de eerste "clips" met Vlaamse schlagers die als voorprogramma werden gespeeld om de verkoop te bevorderen. Eén van die vedetten, die zelfs in de Verenigde Staten doorstootte, was Pola Cortez (1911-1990), alias Rosa Cortens.

Alhoewel op 19 oktober 1958 Bill Haley de wereldtentoonstelling afsloot, bleven de hele jaren vijftig door in Vlaanderen vooral specimens als Jan Verbraeken (1923-1983), La Esterella (alias Esther Lambrechts), Henk De Bruin, Ray Franky (1917-2002) en Enny Denita de hitparade beheersen. Jo Leemans was als Vlaamse Doris Day van iets beter kaliber en ook Jean Walter trachtte "het betere lied" te brengen. Zelfs onze eigen Bobbejaan Schoepen, die eigenlijk Modeste heet (hij is wel degelijk genoemd naar de Zuid-Afrikaanse Bobbejaan die de berg beklimt), heeft zelfs nog in de Grand Ole Opry in Nashville gespeeld. Geen lachertje dus! Maar toch was de beste "Vlaming" ene Jacques Brel. Ook twee Italiaanse immigranten zouden internationaal doorbreken: Salvatore Adamo en Rocco Granata die met "Marina" eind 1959 zelfs de Amerikaanse top tien haalde. De pleitbezorger van al deze coryfeeën was later wijlen Jan Theys in zijn programma “De Tijd van Toen”.

JODELENDE FLUITER

"Weet u wat, lezer-luisteraar, we komen het volgende overeen: ik schrijf de verhalen zoals ik ze zou vertellen, u leest ze alsof u zat te luisteren, en luisterend terug droomt, in uw tijd van toen".

Dit schreef Jan Theys in zijn woord vooraf tot zijn herinneringen aan de tijd van “Liedjes van toen”. Zo'n tekst slaat elke recensent eigenlijk de wapens uit de hand, en dit des te meer wanneer aan het eind van dit pretentieloze boekje blijkt dat de schrijver zijn programma heeft uitgevoerd. Dit werkje hééft ons inderdaad even "doen terugdenken aan de liedjes van toen, aan de tijd van toen, die in onze herinnering zo veel eenvoudiger was, zoveel gezelliger".

Bobbejaan Schoepen, Jan Verbraeken, Jean Walter, Henk De Bruin, Ray Franky, Will Ferdy, La Esterella, Jo Leemans... Jan Theys heeft ze allemaal van nabij gekend en meegemaakt en het ontbreekt hem niet aan verhalen, anecdotes en situaties allerhande, die hij bovendien ook met de nodige vlotheid op het papier weet te gooien. De aantrekkelijkheid van zijn boekje wordt nog verhoogd door tal van foto's die niet weinigen een schok van herkenning en heimwee zullen bezorgen, des te meer daar ze gepresenteerd worden in een lay-out die duidelijk geïnspireerd is op die van de muziekbladen uit de jaren vijftig en de vroege jaren zestig.

En last but not least zijn daar natuurlijk ook de teksten van de hits van toen, liedjes die elke rechtgeaarde fan ook nu nog uit volle borst kan meezingen: 'k Zie zo gere mijn duivekot, De lichtjes van de Schelde, Ziede gij me gere, de Jodelende fluiter, Wondermooi, Heideroosje, Voor een kusje van jou, en nog zovele meer.

Zo te zien heeft Jan Theys zich dus heel behoorlijk van zijn opdracht gekweten, maar een en ander verhindert niet dat zijn boekje ons op vele terreinen toch op onze honger laat. Wie hier zo goed als constant aan het woord is, is inderdaad de presentator, de showman, die ons zo goed als geen kans laat om kennis te maken met de "mens" die achter de schermen toch telkens zijn rechten herneemt. Hetzelfde geldt ook voor de vedetten die door deze geroutineerde presentator ten tonele worden gevoerd. Ook hier krijgen wij alleen de publieke verschijning te zien, terwijl de wezens van vlees en bloed onbereikbaar blijven. Een uitzondering op deze algemene trend vormen alleen de enkele bladzijden achterin het boek, waarin Jan Theys beschrijft hoe hij zich op een prille zondagochtend met de wagen naar Ronse begeeft, waar een live-uitzending van "De Tijd van Toen" op het programma staat. Men begrijpe ons goed, wat wij van mémoires zoals deze verwachten is geen roddelkroniek, maar voor wie kan terugblikken op een carrière als deze van Jan Theys moet een zeer menselijke benadering toch mogelijk zijn zonder in sensatieroddels te vervallen.

LIEDJESFABRIEK

"Omdat ik naast de glitter en de glamour van het vak ook de keerzijde van de medaille wou kennen, ben ik een tijdlang ondergedoken in een heuse 'liedjesfabriek'", schrijft Jan Theys, maar ook van wat hij dààr heeft opgestoken, laat hij ons in het ongewisse. En nu weten wij ook hier wel dat men vanwege iemand in zijn positie geen hemelschokkende onthullingen mag verwachten, maar enigszins dieper mocht op het zakelijk aspect van de Vlaamse droomfabriek(jes) toch worden ingegaan. Welke verkoopcijfers haalde een toenmalige Vlaamse hit? Hoe zag het contract van zo'n zanger met zijn platenfirma er uit? Welk een verschuiving valt er te merken (op het vlak van de contracten, het repertoire, het publiek, de promotie...) tussen wat wij maar zullen noemen de zangers van de "eerste" generatie en deze van de "tweede" (Jimmy Frey, Marva, Liliane St.-Pierre en andere)? Welke is de wisselwerking tussen de evolutie van de electronische media (van 78-toerenplaat tot videoclip) op het door hen verspreide artistieke product? Het zijn stuk voor stuk kwesties die de auteur toch even had kunnen aanraken.

Maar ja, lezen wij daar niet dat Jan Theys met lood in de schoenen aan dit boek is begonnen?

Jan Theys: Inderdaad, in het begin zag ik er erg tegenop. Ik ben immers geen schrijver. Toen echter de eerste bladzijden af waren, kreeg ik onmiddellijk een telefoontje van de uitgever met de mededeling: "Als je nu stopt, schiet ik je omver". Dan heb ik me daar met alle kracht achter gezet, maar het is toch een zware dobber geworden, omdat de kopij tijdig moest binnen zijn. Een beetje slavenwerk dus, zij het dat het boek eigenlijk al geschreven wàs, ik heb met andere woorden niets moeten uitvinden.

- Toch verklaart dat misschien een beetje de kritiek die we zoëven hebben geformuleerd: als er geen dead-line had op gestaan, zou je dan niet in staat geweest zijn om een groter, systematischer werk bij elkaar te schrijven? Iemand als Jan Theys die moet toch nog méér weten, daar kwam z'n kritiek een beetje op neer.

J.T.: Ja, ik heb me moeten beperken tot een kleine 200 bladzijden, waarvan 25 bladzijden in beslag genomen worden door liedjesteksten, want die wilden we er zeker bij hebben. Maar eens dat ik aan het schrijven was, had ik ineens veel te veel materiaal, omdat ik schrijf zoals ik spreek en ik kan niet zwijgen, zoals je weet. Anderzijds was het uitgangspunt een "verhaal" met als rode draad mijn eigen carrière en mijn ervaringen met al die artiesten. Vandaar ook dat ik niet "stout" ben, want dat ligt niet in mijn aard. Er zijn natuurlijk verhalen die binnenskamers in de showwereld de ronde doen die wat pikanter zijn, maar dat is mijn rol niet. Maar dat alles terzijde, droom ook ik van een soort "encyclopedie" van de Vlaamse showwereld, maar dat is natuurlijk vlugger gezegd dan gedaan.

- Op roddels zijn we inderdaad niet uit, maar "stout" bent u toch wél geweest, nietwaar. Al was het maar in één zinnetje, van Bill Haley blijft niet veel meer over. Wilde u daarmee ook de hele rock'n'roll onder tafel vegen?

J.T.: Ik heb niets tegen rock'n'roll! Neeneenee! Het betreft hier het typische geval van Bill Haley, de muzikant, de orkestleider, het zwijn, zal ik maar zeggen. Integendeel, ik hou van rock'n'roll en ik draai hem dan ook geregeld in mijn programma, dat hoort bij de tijd van toen.

- Wat mij opvalt, Jan, dat is dat die teksten vroeger globaal toch uitstegen boven het niveau van wat men nu smartlappen pleegt te noemen. Toch zweren diezelfde mensen die vroeger van La Esterella of Jean Walter hielden, nu bij Vader Abraham of de Zangeres zonder Naam. Eigenlijk begrijp ik dat niet goed. Maar misschien richten onze zogenaamde kleinkunstenaars zich tot een veel te beperkt publiek, met name hun eigen generatie?

J.T.: Heel duidelijk heb ik daar ook geen zicht op, maar in de tijd van Max van Praag, Bob Scholte en noem maar op, was de tekst een essentieel onderdeel van het geheel en dus werd daar op gewerkt door mensen die daar een handje van weg hadden.

- Mogen we in dat licht nog ooit dat "Grote Songbook" van u verwachten?

J.T.: Ik hoop dat ik daar ooit nog de tijd voor heb, maar dat is iets dat zeker tien jaar in beslag neemt. Als je immers wil teruggaan tot pakweg 1900, dan is dat een speurwerk dat je onmogelijk alleen aankunt. Ook zou er dan een team moeten worden gecreëerd, waarbij de ene zich toelegt op de café-chantants, de andere op het begin van de schlager, dan nog een andere op die donkere periode van '40, waarna alles weer van Holland moest komen, enzovoort. Het is een zware dobber. Ik hoop dat het er nog ooit eens van komt, maar dat kan ik niet alleen.

SONG PARADE

Bij mijn weten is het er ook niet meer van gekomen, want Jan Theys is uiteindelijk veel te snel ter ziele gegaan. Daarom wend ik me maar tot die andere Jan, mijn vroegere collega Jan Mestdagh, die alles, maar dan ook alles weet over "Song Parade", een blad dat in Antwerpen werd uitgegeven door een kern in Amerikaanse amusementsmuziek, jazz en film geïnteresseerde liefhebbers. Het blad, dat tien frank kostte, gaf ook een rugge­steuntje aan wat wij nu nog steeds "onze Vlaamse vedetten" plegen te noemen en waaronder zich namen bevonden als Jaak Meesters, Marc Van Haes, Vik Hoskens, Lina Cora, Jan Van Dal, Carlo Deman en Carlo Caluwé, stuk voor stuk mensen die zelfs Jan Theys niet van de tand des tijds heeft kunnen redden, maar die bij de genade van deze brok jeugdsentiment hier nog eens worden gememoreerd.

Tenslotte koesterde deze bescheiden ogende maar voor die tijd ongemeen boeiende publicatie een niet onaardige voorraad vrouwelijk bloot die voor ons nog niets van zijn pikanterie verloren heeft: Marilyn Monroe, Brigitte Bardot, Diane Dors, Martine Carol en vooral Jayne Mansfield, waarvoor de redactie een heel bijzondere sympathie leek te koesteren.

Het belang van een blad als dit kan men zich vandaag de dag nog maar moeilijk indenken. Hoe raakte men indertijd en vooral als jongere dan, op de hoogte van wat aan nieuw materiaal werd geproduceerd? Van videoclips was er natuurlijk helemaal geen sprake, maar ook de televisie was haar zegetocht nog maar net begonnen en voor niet weinig huishoudens bleef hij een voor­alsnog onbereikbare luxe. Men kon het dan ook nog geregeld meemaken dat ter gelegenheid van belangrijke evenementen mensen samentroepten voor de etalage van een tv-verdeler om de uit­zending te kunnen volgen - het is een scène die Franquin, de geniale tekenaar van die jaren, vastgelegd heeft op pagina 13 van zijn achtste Robbedoesalbum "Pas op, Kwabbernoot".

Natuurlijk was er ook al de juke box, maar dit fascinerende wezen stond opgesteld in cafés en zeker in een provinciestad­je was het in die tijd nog geen regel dat snotneuzen van nog geen zestien jaar aan de toog hingen.

Het gevolg van een en ander was dat het vooral in onze meer afgelegen gebiedsdelen kon gebeuren dat een plaat of een vedette eerst door bladen als Song Parade (of Juke Box, zijn concurrent uit Mechelen) werden geïntroduceerd, terwijl de liefhebber pas weken later en bij de genade van het toeval de eerste noot te horen kreeg.

ROCK GEEN DOMINANTE MUZIEKVORM

Het bladeren in oude nummers van Song Parade is dan ook ui­terst leerzaam voor wat men in het hedendaagse jargon "de receptie" van de rock in het Vlaanderen van de jaren vijftig pleegt te noemen. Om met de conclusie te beginnen: rock'n'roll is in die jaren bij ons allerminst de dominante muziekvorm geweest - ook niet bij de jeugd - zoals ons dit door hedendaagse retropublicaties wel eens wordt voorgespiegeld. Integendeel: de tenoren (of beter: de baritons) van de oude garde zoals Nat King Cole, Dean Martin en Perry Como hielden een stevige vinger in de pap van onze vaderlandse hitparades en kregen bovendien versterking van succesvolle nieuwkomers als Johnny Matthis, Brook Benton en Tommy Edwards. En voor een meer select publiek produceerde een herrezen Frank Sinatra jaar na jaar de prach­tige concept-albums avant-la-lettre, die nu door Capitol worden heruitgegeven.

Bij de zangeressen liet een “rockchick” zoals Wanda Jackson het helemaal afweten en waren het vocalisten zoals Doris Day, Caterina Valente, Petula Clark en Jodi Sands die hoge ogen gooiden. Zoals de trouwe luisteraars van "De tijd van toen", weten, vierden ook onze eigen zangers (Jean Walter, Henk de Bruin, Bob Benny, Ray Franky, La Esterella, Jo Leemans...) tot op (en over) de drempel van de jaren zestig triomfen.

Bob Benny: "De Metro Band, een grote big band uit Sint-Niklaas, vroeg me om bij hen te komen zingen. Op een dag hadden we een optreden in Lokeren. Toen ik op de affiche de naam Bob Benny zag staan, repte ik mij meteen naar de dirigent om te vragen wie de nieuwe zanger was. Dat bleek ikzelf te zijn. Met de naam Emiel Waegemans maak je geen carrière, vonden ze. Dus gaven ze me de voornaam van de dirigent. Voor de achternaam viel de keuze op de toen heel populaire Benny Goodman." (Het Laatste Nieuws 8/12/2000)

Tenslotte dient ook nog vermeld dat onze hitparades periodiek ingenomen werden door Duitsers en Italianen zoals Freddy Quinn, Conny Froboes, Marino Marini en Domenico Modugno. En natuurlijk waren er de Franse platen, zowel die uit La Douce France als die van over de taalgrens. Mensen als Salvatore Adamo of Marc Aryan waren toen enorm populair in Vlaanderen, maar omgekeerd is zelfs Will Tura er ondanks een paar vertalingen (van "Eenzaam zonder jou" o.a.) nooit in geslaagd populair te worden in het Franstalige landsgedeelte.

Voorts is er ook het wachten op een geïnspireerde uitgever die ons wil vergasten op een soort "golden songbook" vol Vlaamse liedjesteksten. En nu weten wij wel dat deze refreintjes zowel door de hardgekookte businessman als door de geëngageerde intellectueel met misprijzen worden bekeken, maar feit is, primo, dat er echt wel pareltjes tussen zitten ("September Gouden Roos" van Wim Brabants bijvoorbeeld, of "Tulpen uit Amsterdam" van E. Franssen en Van Aleda) en, secundo, dat diverse vormen van sentimentaliteit blijken te beantwoorden aan een diep gewortelde behoefte, die warempel niet alleen bestaat bij wat men zo neerbuigend "de man in de straat" pleegt te noemen.

Niet weinig discotheken van intellectuelen wier laden zo te zien volgestouwd zijn met klassieke of avant-garde opnamen, blijken bij enig indiscreet snuffelwerk heel onthullend materiaal te bevatten!

Hoe functioneert het eigenlijk, zo'n liedje? Hoe is de receptie? Dit te beantwoorden is dan weer de taak van onze jeugdige academici. Op een ogenblik dat in het buitenland populaire kunstvormen zoals de musical, de série noire, het stripverhaal en uiteraard ook de popmuziek de hartstocht hebben opgewekt van een meute semiologen, sociologen, psychologen, historici en noem maar op, laten hun Vlaamse vakgenoten dit terrein nog al te zeer braak liggen.

"Mogen boekjes zoals dat van Jan Theys voor deze bollebozen een eerste prikkel wezen tot verder onderzoek!" eindigde Jan Mestdagh zijn oproep in De Rode Vaan en, ziedaar, begin 1984 werd deze beantwoord door Mechelaar Herman Jespers die aan de KUL tot licentiaat in de communicatiewetenschappen promoveerde met "Tekstanalyse van de Vlaamse schlager". Verbluffend waren de resultaten echter niet. Zoals men kon verwachten waren de meeste nummers uit de Vlaamse top tien van 1981 (het onderzoeksobject van Jespers) liefdesliedjes (51%) en de meerderheid had ook nog een slechte afloop (61%). Jespers ging ook nog eens de rolpatronen na in de liedjes en, jawel hoor, de mannen nemen het voortouw en de vrouwen volgen gedwee.

Ronny De Schepper

(met heel veel dan aan Jan Mestdagh en Romain De Fleurquin)

Bibliografie

BAILEY, Peter (ed.), Music Hall, the Business of Pleasure, Milton Keynes, Open university Press, 1986.

Peter Czerny & Heinz P.Hofmann, Der Schlager, Berlin, VEB Lied der Zeit-Musikverlag, 1968.

JACQUES-CHARLES, Cent ans de music-hall, Genève-Paris, éditions Jeheber.

Evelien Jonckheere, Gentse Variététheaters van 1880 tot 1914, 2007.

Willy Lustenhouwer, "De geschiedenis van het café-chantant", uitg.Schoonbaert (Brugge).

Eddy Wally: Gewéldig! Ik ben daar enorm goed ontvangen. Elke dag moest ik optreden voor tussen de vier- en de achtduizend mensen in een internationaal programma. U moet zich dat een beetje voorstellen zoals een Songfestival. Er waren daar mensen uit Zweden, Polen, Argentinië... Dat festival heette "Zomermelodieën".

- En werden er dan ook prijzen uitgedeeld?

E.W.: Zeker, ik heb daar de derde plaats in de wacht gesleept.

- En verder? Nog bepaalde anecdoten?

E.W.: Eerst heb ik opgetreden in Moscou, daar heb ik Elton John ontmoet. “Mister Wally, I remember you!” zei hij. “You are the entertainer of the world!” Daarna ben ik doorgevlogen naar Leningrad, waar ik acht of negen concerten heb gegeven met een orkest van 21 mensen en een koor van acht zangers en zangeressen. Daarna ben ik doorgevlogen naar een paar plaatsen in het binnenland en uiteindelijk naar Kiev.

- Dat moet wel een tijdje in beslag genomen hebben?

E.W.: Een maand en drie dagen heb ik in de Sovjet-Unie verbleven.

- Dan heb je wellicht ook wel de tijd gehad om nog wat rond te neuzen?

E.W.: Ik zal u zeggen, wij hadden voortdurend een autobus, een taxi, een trein, een yacht en een vliegtuig tot onze beschikking. Gewoonlijk was het zo dat we twee shows per dag deden, 's middags en 's avonds, maar toch moesten we 's morgens om tien uur paraat zijn, want dan reden we met de ganse groep, dus orkest en iedereen, naar de prachtige musea van in de tijd van de tsaar. Ik herinner me nog dat ik speciaal schoeisel moest aantrekken om op dat geweldige parket te lopen. In Leningrad heb ik verder de prachtigste schilderijen gezien die ik ooit in mijn leven heb gezien: werk van Rubens, Van Dijck, noem maar op. Ook ben ik ontvangen door de minister van cultuur in Kiev en daar hebben we allemaal een geschenk gekregen.

- Indrukwekkend. Maar terug naar de huidige realiteit. Ik heb wel wat moeite gehad om u te pakken te krijgen, want u doet nog steeds de markt. Ik vraag me dan ook af, is dat niet schadelijk voor uw stem? U moet toch in weer en wind de baan op?

E.W.: Schadelijk? Mijn stem is nog altijd precies als vroeger. Op die manier behoud ik juist de sterkte van mijn stem. Anderen doen dat door aan sport te doen zo, maar dit is mijn sport.

- Alvast veel succes, want - tussen ons - het Sportpaleis vullen...

E.W.: Ach, ik ben gewoon van grote shows te maken, overal in België heb ik bomvolle zalen. Ik kan alleen beloven dat ik mijn best zal doen en een prachtige show zal laten zien.

* * *

Net als Kuifje ging Eddy Wally naar Amerika en naar Rusland, maar hij kwam er wel met heel andere denkbeelden uit terug. Als Kuifje een padvinder is in een wereld waarin Helden en Boosdoeners heel duidelijk herkenbaar zijn, dan heeft Eddy Wally zijn pad reeds gevonden in "Le meilleur des mondes possibles". Een wereld bevolkt met allemaal "lieve mensen", rode rozen en witte duiven, waarin Eddy zelf zich in alle nederigheid "prins" kan noemen, zoals de kaft van het boek "Ik, Eddy Wally", reeds getuigt.
De legende wil dat Eddy Wally dit boek aan journalist Piet Wollaert van "Het Volk" heeft gedicteerd. Even nederig als Wally zelf schrijft Wollaert immers dat hij het boek "Enkel hier en daar voor consumptie (heeft) aangepast". Dat belet echter niet dat er constructies in voorkomen zoals: "Ik heb daar in de Nieuwe Wereld in 1973 begonnen met zeven optredens".
Toch heb ik de indruk dat Wollaert van twee walletjes (Wallytjes?) wil eten. Enerzijds zal zijn geëxalteerde stijl zeker de E.W.-fans aanspreken, maar anderzijds wordt er mijns inziens subtiel met hem de draak gestoken, zoals de "per ongeluk" verkeerd geplaatste legende ("Even ontspannen met Zwarte Lola" bij een bedscène) of de passage over het wijwater uit Lourdes dat hij meeneemt naar Moskou.
Zelf wilde ik ook wel eens weten of Eddy Wally naast wijwater ook wel eens een boek meenam op reis. Meer nog: wat was het eerste boek dat hem is bijgebleven? We kregen echter niet Eddy maar Marina Wally aan het lijntje: "Nee, mijn vader is niet thuis, maar kan ik niet op uw vraag antwoorden, ik ben tenslotte toch ook zangeres?” drong ze aan. En, verdomd, ze had nog gelijk ook. Dus mocht ze mij haar geheime fantasieën vertellen: “Ik lees graag Mijn geheim,” fluisterde ze me toe. “En als kind Jommeke of Suske en Wiske. Dat lees ik trouwens nu nog altijd graag."
En zo zie je maar weer: alle groten der aarde hebben mij hun diepste zieleroerselen toevertrouwd. Eat your heart out, Serge Simonart!

Ronny De Schepper

4vision gmbh · showag · ShowAgency-group
Auf dem Schildrain 3
D-78532 Tuttlingen (Schwarzwald)

eMail: 4vision@showag.de
http://www.4vision.showag.de
http://www.4vision.showag.de/showag
http://www.4vision.showag.de/showag/kontakt
http://www.4vision.showag.de/showag/willkommem

Ob Firmenfeste, Tagungen, Messen oder Jubiläumsveranstaltungen, SHOWAG ist die führende Künstlerdatenbank in Deutschland und sorgt für die perfekte Beschaffung und Unterhaltung Ihrer Gäste. Wenn Sie Ihr Publikum mit einem Künstler überraschen möchten, hält die SHOWAG die größte Auswahl von internationalen Künstlern - Stars & Sternchen - für Sie bereit. Aus einer Vielzahl von Künstlern bietet Ihnen die SHOWAG den größten Querschnitt aus der gesamten Show- und Unterhaltungsbranche.

http://www.4vision.showag.de   Titelseite Katalog: 7000 Künstler
http://www.4vision.showag.de/showag   Auswahl: 440 Künstler im Schnellzugriff
http://www.4vision.showag.de/showag/brasil   Brasil, Karibik, Limbo, Beasiltänzerinnen ...
http://www.4vision.showag.de/showag/top88   Auswahl von TOP88 ...  88 von 7000 Künstler
http://www.4vision.showag.de/showag/oldies   Das Beste das wir haben ... OLDIES, 50er, 60er, 70er
http://www.4vision.showag.de/showag/service   Wir tun alles für Sie!!
http://www.4vision.showag.de/showag/kontakt   Kontakt zu uns der showag, 4vision gmbh 
http://www.4vision.showag.de/showag/gesang   Sänger, Sängerinnen ... Gesangsgruppen,
http://www.4vision.showag.de/showag/artisten   Akrobaten, Seilakrobatik, Artisten auf Räder 
http://www.4vision.showag.de/showag/comedy   Comedian, Bauchredner, Clowns und Magic
http://www.4vision.showag.de/showag/klicktipp   Ein Besuch lohnt sich bei den Klicktipps
http://www.4vision.showag.de/showag/kapellen   Bands, Partybands, Galabands, Orchester
http://www.4vision.showag.de/showag/schlager   Schlagerkünstler, Sänger und Sängerinnen
http://www.4vision.showag.de/showag/mallorca   Mallaorca-Party, Apres-Ski-Party … Spaß
http://www.4vision.showag.de/showag/managen   Wie wir uns für Sie managen!
http://www.4vision.showag.de/showag/animation   Zur Unterhaltung zum Empfang und zwischendurch
http://www.4vision.showag.de/showag/kleinkunst   Schnellzeichner, Karikaturisten ... und Magie
http://www.4vision.showag.de/showag/partyband   Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung
http://www.4vision.showag.de/showag/moderator  Moderatoren, Sprecher, Unterhalter, Entertainer
http://www.4vision.showag.de/showag/volksmusik   ... volkstümliche Schlager, Spaß und gute Laune 
http://www.4vision.showag.de/showag/willkommen   Hier bei uns, den Partner der showag / 4vision gmbh
http://www.4vision.showag.de/showag/frauenpower   Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung
http://www.4vision.showag.de/showag/bauchredner   Bauchredner, Comedy, Kabarett und Unterhaltung ...
http://www.4vision.showag.de/showag/saengerinnen   Sängerinnen, Schlager, Oldies, Gospel und Musical
Telefon: (0049) 0700/88446633 (12 Cent/Minuten) ... dieser Nummer hat Gültigkeit in ganz EUROPA

4vision gmbh germany
showA.g · showAgency-group
Auf dem Schildrain 3
D-78532 Tuttlingen (Schwarzwald)

eMail: info@showag.de
Internet: www.showag.de
Internet: www.showag.de
Internet: www.showag.de/showag
Internet: www.showag.de/showag/kontakt
Internet: www.showag.de/showag/willkommem
Telefon: (0049) 0700/88446633 (12 Cent/Minute)

Internet: www.showag.de Titelseite Katalog: 7000 Künstler
Internet: www.showag.de/showag Auswahl: 440 Künstler im Schnellzugriff
Internet: www.showag.de/showag/brasil Brasil, Karibik, Limbo, Beasiltänzerinnen ...
Internet: www.showag.de/showag/top88 Auswahl von TOP88 ... 88 von 7000 Künstler
Internet: www.showag.de/showag/oldies Das Beste das wir haben ... OLDIES, 50er, 60er, 70er
Internet: www.showag.de/showag/service Wir tun alles für Sie!!
Internet: www.showag.de/showag/kontakt Kontakt zu uns der showag, 4vision gmbh
Internet: www.showag.de/showag/gesang Sänger, Sängerinnen ... Gesangsgruppen,
Internet: www.showag.de/showag/artisten Akrobaten, Seilakrobatik, Artisten auf Räder
Internet: www.showag.de/showag/comedy Comedian, Bauchredner, Clowns und Magic
Internet: www.showag.de/showag/klicktipp Ein Besuch lohnt sich bei den Klicktipps
Internet: www.showag.de/showag/kapellen Bands, Partybands, Galabands, Orchester
Internet: www.showag.de/showag/schlager Schlagerkünstler, Sänger und Sängerinnen
Internet: www.showag.de/showag/mallorca Mallaorca-Party, Apres-Ski-Party … Spaß
Internet: www.showag.de/showag/managen Wie wir uns für Sie managen!
Internet: www.showag.de/showag/animation Zur Unterhaltung zum Empfang und zwischendurch
Internet: www.showag.de/showag/kleinkunst Schnellzeichner, Karikaturisten ... und Magie
Internet: www.showag.de/showag/partyband Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung
Internet: www.showag.de/showag/moderator Moderatoren, Sprecher, Unterhalter, Entertainer
Internet: www.showag.de/showag/volksmusik ... volkstümliche Schlager, Spaß und gute Laune
Internet: www.showag.de/showag/willkommen Hier bei uns, den Partner der showag / 4vision gmbh
Internet: www.showag.de/showag/frauenpower Bands für Ihre Party, Gala und zur Unterhaltung
Internet: www.showag.de/showag/bauchredner Bauchredner, Comedy, Kabarett und Unterhaltung ...
Internet: www.showag.de/showag/saengerinnen Sängerinnen, Schlager, Oldies, Gospel und Musical
Telefon: (0049) 0700/88446633